گفت و گو با نوری بیلگه جیلان اثر مهمت ارییلماز

معرفی کتاب گفت و گو با نوری بیلگه جیلان

چرا سینمای نوری بیلگه جیلان، با وجود ریتم آرام و نگاه دقیقش به زندگی، توانسته مخاطبان بسیاری را در سراسر جهان با خود همراه کند؟ کتاب گفت و گو با نوری بیلگه جیلان فرصتی است برای نزدیک‌شدن به ذهن فیلمسازی که روابط انسانی را در پیوند با سیاست، تاریخ و جغرافیا می‌بیند و از دل این پیوند، تصویری پیچیده از جامعه خود ارائه می‌دهد.

این کتاب نوشته مهمت ارییلماز، مجموعه‌ای از گفت‌وگوها و نشست‌های پرسش‌وپاسخ با این فیلمساز شناخته‌شده ترک است. خواننده در این گفت‌وگوها با دیدگاه‌های جیلان درباره سینما، شیوه شکل‌گیری آثارش و مسائلی روبه‌رو می‌شود که پشت انتخاب‌های فنی، فرمی و فکری او قرار دارند. متن کتاب به‌جای آن‌که صرفاً به معرفی فیلم‌ها بسنده کند، مسیر گفت‌وگو را به سوی نگاه شخصی و هنری فیلمساز می‌برد.

درباره کتاب گفت و گو با نوری بیلگه جیلان

مهمت ارییلماز گفت‌وگوهای مختلف نوری بیلگه جیلان را گردآوری کرده و تصویری چندوجهی از اندیشه‌ها و دغدغه‌های او ساخته است. این گفت‌وگوها از مسائل فنی و فرم سینمایی آغاز می‌شوند و به ایده‌های زیبایی‌شناختی، فلسفی و سیاسی می‌رسند. بنابراین کتاب برای کسانی که می‌خواهند فیلم را فقط به‌عنوان داستانی تصویری نبینند، امکان تأمل درباره زبان سینما و نسبت آن با جهان انسانی را فراهم می‌کند.

جیلان در پاسخ‌های خود درباره سینما، به رابطه میان فرم و معنا، جایگاه نگاه کارگردان و چگونگی بازتاب جامعه در فیلم توجه دارد. در پس این بحث‌ها، پرسشی اساسی شکل می‌گیرد: چگونه می‌توان تجربه‌های فردی و روابط میان انسان‌ها را در متن تاریخ، سیاست و جغرافیا فهمید؟ کتاب با دنبال‌کردن همین مسیر، مخاطب را به تماشای دوباره آثار جیلان از زاویه‌ای تحلیلی‌تر دعوت می‌کند، بی‌آن‌که تجربه خواندن را به یک بررسی خشک و دانشگاهی تبدیل کند.

از ویژگی‌های مهم این ترجمه، افزوده‌شدن تعدادی از گفت‌وگوهای مهم جیلان پس از ساخت فیلم درخت گلابی وحشی است؛ گفت‌وگوهایی که در کتاب ارییلماز حضور نداشتند. یوسف کارگر، افزون بر ترجمه متن اصلی، این بخش‌ها را نیز به نسخه فارسی اضافه کرده و کتابی به‌روزتر و جامع‌تر در اختیار خواننده گذاشته است. به این ترتیب، مجموعه حاضر دامنه وسیع‌تری از دیدگاه‌های فیلمساز را پوشش می‌دهد و برای شناخت مسیر فکری او ارزش بیشتری پیدا می‌کند.

در این صفحات، جیلان نه فقط درباره دستاوردهای سینمایی، بلکه درباره ایده‌ها و تنش‌هایی سخن می‌گوید که آثارش را شکل داده‌اند. سینمای او مخاطبان و منتقدان را به دو گروه شیفته و مخالفان سرسخت تقسیم کرده است؛ همین دوگانگی، گفت‌وگو با خالق فیلم‌هایی مانند روزی روزگاری در آناتولی را جذاب‌تر می‌کند. خواننده می‌تواند در خلال پاسخ‌ها، درباره نسبت هنر با جامعه، تأثیر محیط بر شخصیت‌ها و نقش اندیشه در ساخت یک فیلم تأمل کند.

همچنین در فیلم‌های جیلان نشانه‌هایی از تأثیر ییلماز گونی، عباس کیارستمی و سهراب شهید ثالث دیده می‌شود. اشاره به این پیوندها، کتاب را به فرصتی برای فکرکردن درباره مسیرهای گوناگون سینمای هنری و شکل‌گیری یک زبان شخصی تبدیل می‌کند. گفت‌وگوها نشان می‌دهند که مطالعه سینمای جیلان تنها از راه خلاصه‌کردن داستان فیلم‌ها ممکن نیست؛ باید به فضا، انتخاب‌های فرمی، روابط انسانی و پرسش‌های اجتماعی حاضر در آن‌ها نیز توجه کرد.

نویسنده کتاب گفت و گو با نوری بیلگه جیلان

مهمت ارییلماز در این کتاب نقش گردآورنده و تنظیم‌کننده گفت‌وگوهای نوری بیلگه جیلان را بر عهده دارد. انتخاب قالب گفت‌وگو باعث شده افکار فیلمساز در قالب پاسخ‌هایی مستقیم، زنده و متنوع در دسترس قرار بگیرد. این روش به خواننده اجازه می‌دهد با پرسش‌ها و دغدغه‌های جیلان از نزدیک مواجه شود و مسیر بحث‌ها را میان مسائل سینمایی، زیبایی‌شناختی، فلسفی و سیاسی دنبال کند.

تمرکز ارییلماز بر گفت‌وگو با خود فیلمساز، کتاب را از یک زندگی‌نامه یا نقد بیرونی متمایز می‌کند. اهمیت آن در این است که نگاه جیلان به آثار و جهان فکری‌اش، بدون فاصله‌گرفتن از صدای او، در مرکز متن باقی می‌ماند. در نسخه فارسی، ترجمه یوسف کارگر و گفت‌وگوهای افزوده‌شده، این مجموعه را برای خوانندگانی که به شناخت دقیق‌تر سینمای جیلان علاقه دارند، کامل‌تر کرده است.

خرید کتاب گفت و گو با نوری بیلگه جیلان به چه کسانی پیشنهاد می‌شود؟

اگر به سینمای هنری، گفت‌وگوهای عمیق با فیلمسازان و بررسی رابطه میان هنر و جامعه علاقه دارید، این کتاب می‌تواند انتخابی مناسب برای شما باشد. مطالعه آن به‌ویژه برای مخاطبانی پیشنهاد می‌شود که آثار نوری بیلگه جیلان را دنبال می‌کنند و می‌خواهند فراتر از داستان و ظاهر فیلم‌ها، با نگاه او به فرم، زیبایی‌شناسی و روابط انسانی آشنا شوند.

این کتاب برای دانشجویان و علاقه‌مندان سینما نیز جذاب است؛ زیرا درباره طیف گسترده‌ای از مسائل فنی و فرمی صحبت می‌کند و در همان حال، بحث را به پرسش‌های فلسفی و سیاسی می‌کشاند. اگر از فیلم‌هایی با فضای تأمل‌برانگیز و نگاه اجتماعی لذت می‌برید، گفت‌وگوهای این مجموعه می‌تواند شیوه تماشای شما را دقیق‌تر و پرسشگرانه‌تر کند.

در نهایت، گفت و گو با نوری بیلگه جیلان کتابی برای دوستداران و منتقدان سینمای این فیلمساز است؛ زیرا هر دو گروه را با پاسخ‌ها، ایده‌ها و دغدغه‌های او روبه‌رو می‌کند. از این اثر انتظار یک معرفی کوتاه یا مرور ساده فیلم‌ها را نداشته باشید؛ با مجموعه‌ای از بحث‌های چندلایه مواجه‌اید که شما را به بازاندیشی درباره سینما، جامعه و پیچیدگی روابط انسانی دعوت می‌کند.