گفت و گو با اینگمار برگمان اثر رافائل شارگل

معرفی کتاب گفت و گو با اینگمار برگمان

اگر سینما را راهی برای نزدیک‌شدن به چهره، احساس و پرسش‌های دشوار انسانی بدانیم، گفت و گو با اینگمار برگمان فرصتی کم‌نظیر برای شنیدن صدای یکی از مهم‌ترین فیلم‌سازان جهان است. رافائل شارگل در این مجموعه، دیدگاه‌ها و ایده‌های اینگمار برگمان را از خلال گفت‌وگوهایی درباره سینما، زندگی حرفه‌ای و آثارش گردآوری کرده است.

برگمان معمولاً با ایمان، اخلاق، مرگ، تنهایی و ناامیدی شناخته می‌شود؛ اما این تصویر همه ابعاد سینمای او را نشان نمی‌دهد. این کتاب چهره‌ای زنده‌تر، شوخ‌طبع‌تر و پیچیده‌تر از کارگردانی ترسیم می‌کند که حتی هنگام پرداختن به سنگین‌ترین موضوعات، از زیرکی، سرگرم‌کنندگی و حس حیات غافل نمی‌شود.

درباره کتاب گفت و گو با اینگمار برگمان

این کتاب مجموعه‌ای از گفت‌وگوها و مصاحبه‌هایی است که در دوره‌های مختلف فعالیت برگمان شکل گرفته‌اند. نخستین گفت‌وگوی این مجموعه به سال ۱۹۵۷ بازمی‌گردد؛ زمانی که او به‌تازگی ساخت مهر هفتم را به پایان رسانده بود. آخرین گفت‌وگو در سال ۲۰۰۲ انجام شده است، هنگامی که برگمان برای کارگردانی ساراباند آماده می‌شد. گستره زمانی کتاب به خواننده اجازه می‌دهد مسیر فکری و حرفه‌ای او را در دوره‌های گوناگون دنبال کند.

رافائل شارگل در گردآوری این مطالب، تنها به یک جنبه از کارنامه برگمان نپرداخته است. مراحل مختلف کار او، نگاهش به فیلم‌سازی و وجوه متنوع آثارش در کنار یکدیگر قرار گرفته‌اند تا رابطه میان اندیشه‌های کارگردان و فیلم‌هایش روشن‌تر شود. خواننده با مجموعه‌ای مواجه است که به‌جای ارائه تصویری تک‌بعدی از برگمان، میان تاریکی و روشنایی، جدیت و شوخ‌طبعی، تفکر و سرگرمی حرکت می‌کند.

یکی از جذابیت‌های کتاب، حضور گفت‌وگوهایی با نویسندگان، منتقدان و فیلم‌سازان مهم است. نام‌هایی مانند جیمز بالدوین، میچیکو کاکوتانی، جان سایمون و ویلگوت شومان در میان مصاحبه‌کنندگان دیده می‌شود. هر گفت‌وگو از زاویه‌ای متفاوت به برگمان نزدیک می‌شود و به خواننده کمک می‌کند با نگاه او به حرفه‌اش و با شیوه‌ای که درباره سینما سخن می‌گوید، آشناتر شود.

برگمان در این گفت‌وگوها از چشم‌اندازی گسترده سخن می‌گوید؛ چشم‌اندازی که پیوند او را با شکسپیر، ایبسن و داستایفسکی نشان می‌دهد. این ارتباط، سینمای او را در محدوده یک تجربه صرفاً تصویری نگه نمی‌دارد و آن را به پرسش‌هایی درباره ایمان، اخلاق، مرگ و وضعیت انسان پیوند می‌زند. با این حال، کتاب تأکید می‌کند که اندیشه‌ورزی در آثار برگمان به معنای حذف زندگی، شوخی یا جذابیت نیست.

اشاره به فیلم‌هایی مانند توت فرنگی‌های وحشی، صحنه‌هایی از یک ازدواج، فانی و الکساندر، مهر هفتم و ساراباند، مسیر زمانی و هنری این مجموعه را ملموس‌تر می‌کند. این کتاب قرار نیست پایان یا راز مهمی از داستان فیلم‌ها را آشکار کند؛ ارزش آن در این است که مخاطب را به پشت صحنه اندیشه‌ها، دغدغه‌ها و نگاه فیلم‌ساز به کار خود نزدیک می‌کند. در نتیجه، هم برای شناخت بهتر آثار برگمان و هم برای فهم جهان فکری او خواندنی است.

سبک کتاب بر گفت‌وگو و شنیدن صدای مستقیم برگمان استوار است. به همین دلیل، مخاطب با متنی روبه‌رو می‌شود که هم جنبه آرشیوی دارد و هم تجربه‌ای زنده از مواجهه با فیلم‌سازی ارائه می‌دهد که درباره کارش، نسبتش با هنر و مسائل اساسی زندگی سخن می‌گوید. خواندن این مجموعه می‌تواند برداشت‌های ساده و یک‌سویه از سینمای برگمان را به چالش بکشد و توجه را به سرزندگی و پیچیدگی آثار او بازگرداند.

نویسنده کتاب گفت و گو با اینگمار برگمان

رافائل شارگل گردآورنده این مجموعه، منتقد فیلم و استاد فیلم و ادبیات در کالج پراویدنس است. رویکرد او در این کتاب، گردآوری دیدگاه‌های اینگمار برگمان در گفت‌وگوهایی متعلق به دوره‌های مختلف است؛ بنابراین نقش شارگل در شکل‌دادن به کتاب، ایجاد مجموعه‌ای منسجم از صداها و نگاه‌هایی است که ابعاد متنوع کارنامه برگمان را آشکار می‌کنند.

حاصل این گردآوری، آرشیوی ارزشمند از نظریات برگمان درباره فیلم‌سازی و آثار خودش است. خواننده به‌جای مواجهه با توضیحی صرفاً بیرونی درباره این کارگردان، فرصت می‌یابد اندیشه‌های او را در قالب گفت‌وگو دنبال کند و ارتباط میان دغدغه‌های هنری، ادبی و انسانی‌اش را بهتر ببیند.

خرید کتاب گفت و گو با اینگمار برگمان به چه کسانی پیشنهاد می‌شود؟

اگر به سینمای اینگمار برگمان علاقه دارید و می‌خواهید فراتر از برداشت‌های رایج درباره فضای تاریک آثار او بروید، این کتاب انتخابی مناسب برای شماست. همچنین اگر فیلم‌هایی مانند توت فرنگی‌های وحشی، فانی و الکساندر، صحنه‌هایی از یک ازدواج، مهر هفتم یا ساراباند را دنبال کرده‌اید، گفت‌وگوهای این مجموعه می‌تواند نگاهتان را به مضمون‌ها و جهان فکری آن‌ها گسترده‌تر کند.

این اثر برای علاقه‌مندان به نقد فیلم، تاریخ سینما و گفت‌وگوهای هنری نیز جذاب است؛ به‌ویژه برای خوانندگانی که ترجیح می‌دهند فیلم‌ساز را از خلال سخنان خودش بشناسند. در نهایت، اگر به رابطه سینما با ایمان، اخلاق، مرگ، ادبیات و تجربه انسانی علاقه‌مندید، از این مجموعه انتظار متنی آرشیوی، فکری و در عین حال زنده داشته باشید؛ کتابی که برگمان را نه فقط فیلم‌سازی جدی و عمیق، بلکه انسانی پیچیده، هوشمند و سرشار از زندگی نشان می‌دهد.