سینمای آمریکا (کارگردانان و کارگردانی ۱۹۶۸_۱۹۲۹) اثر اندرو ساریس

معرفی کتاب سینمای آمریکا (کارگردانان و کارگردانی ۱۹۶۸_۱۹۲۹)

چرا بعضی فیلم‌ها را می‌توان امضای هنری کارگردانشان دانست؟ کتاب سینمای آمریکا (کارگردانان و کارگردانی ۱۹۶۸_۱۹۲۹) نوشته اندرو ساریس، با همین پرسش به سراغ تاریخ سینمای آمریکا می‌رود و کارگردان را از یک صنعتگر صرف به هنرمندی صاحب سبک تبدیل می‌کند. این اثر برای خوانندگانی نوشته شده است که می‌خواهند فیلم‌ها را فقط بر اساس داستان یا بازیگرانشان نبینند، بلکه نقش کارگردانی و سبک شخصی فیلم‌ساز را نیز در شکل‌گیری اثر بررسی کنند.

ساریس در این کتاب تصویری گسترده از فیلم‌سازان آمریکایی و غیرآمریکایی ارائه می‌دهد و آنان را در چارچوبی ابتکاری، برآمده از نظریه مؤلف، دسته‌بندی می‌کند. نتیجه، هم راهنمایی زنده برای شناخت کارگردانان و آثارشان است و هم اثری مرجع برای مطالعه سینمای کلاسیک. کتاب با نگاهی تحلیلی و جزئی‌نگر، به خواننده کمک می‌کند میان ویژگی‌های مشترک آثار یک کارگردان، محدودیت‌های صنعت فیلم و حضور نگاه شخصی او ارتباط برقرار کند.

درباره کتاب سینمای آمریکا (کارگردانان و کارگردانی ۱۹۶۸_۱۹۲۹)

هسته اصلی کتاب، دفاع از این دیدگاه است که بخش مهمی از هنر سینما را می‌توان به کارگردان نسبت داد. کارگردانان اغلب در برابر خواسته‌ها و سخت‌گیری‌های استودیوها، تهیه‌کنندگان و فیلمنامه‌نویسان فعالیت می‌کنند؛ با این حال، ممکن است در فیلم‌های گوناگون خود نشانه‌هایی از سبک و جهان هنری شخصی را حفظ کنند. ساریس با پیگیری این نشانه‌ها، کارگردانی را به موضوعی جدی برای نقد فیلم و تاریخ سینما تبدیل می‌کند.

این رویکرد به معنای نادیده گرفتن پیچیدگی تولید فیلم نیست. ارزش کتاب در این است که رابطه میان فیلم‌ساز و ساختار تولید را در مرکز توجه قرار می‌دهد و از خواننده می‌خواهد به انتخاب‌های سبکی، تداوم دغدغه‌ها و تفاوت نگاه کارگردانان دقت کند. به همین دلیل، کتاب برای کسانی که به نظریه مؤلف علاقه‌مندند، فرصتی فراهم می‌کند تا این نظریه را در مواجهه با نمونه‌های متعدد سینمایی بسنجند و درباره توانایی‌ها و محدودیت‌های آن دوباره فکر کنند.

ساریس آثار حدود دویست کارگردان را بررسی می‌کند؛ از گریفیث، چاپلین و فون اشترنبرگ تا مایک نیکولز، استنلی کوبریک و جری لوئیس. این گستره، کتاب را به فهرستی ساده از نام‌ها محدود نمی‌کند، بلکه مسیرهایی برای مقایسه دوره‌ها، فیلم‌سازان و شیوه‌های کارگردانی در اختیار خواننده می‌گذارد. دسته‌بندی خلاقانه کتاب بعدها مبنای تقسیم‌بندی‌های بسیاری از منتقدان و تحلیلگران سینما قرار گرفت و همچنان یکی از الگوهای کلاسیک معرفی کارگردانان به شمار می‌آید؛ هرچند درباره آن بحث و اختلاف‌نظر نیز وجود داشته است.

جزئیات ثبت‌شده درباره فیلم‌ها، همراه با سالشمار آثار کارگردانان، جنبه پژوهشی کتاب را تقویت می‌کند. افزون بر این، کتاب گاه‌شماری از مهم‌ترین فیلم‌های آمریکایی و فهرستی الفبایی از بیش از شش هزار فیلم دارد که نام کارگردان و سال اکران هر اثر را دربرمی‌گیرد. دو مقاله «به‌سوی نظریه‌ای از تاریخ فیلم» و «تئوری مؤلف بازبینی‌شده» نیز بحث نظری کتاب را کامل می‌کنند. واژه‌نامه و فیلم‌شناسی تفصیلی فارسی ـ انگلیسی، استفاده از این اثر را برای خوانندگان فارسی‌زبان آسان‌تر و مرجعیت آن را پررنگ‌تر می‌کند.

خواندن این کتاب تجربه‌ای میان نقد فیلم، تاریخ سینما و دانشنامه‌ای درباره آثار کارگردانان است. خواننده باید انتظار داشته باشد با متنی روبه‌رو شود که هم به تحلیل سبک و جایگاه فیلم‌سازان می‌پردازد و هم ابزارهایی دقیق برای پیگیری فیلم‌ها، تاریخ اکران و مسیر کاری آنان فراهم می‌کند. بنابراین کتاب می‌تواند هم برای مطالعه پیوسته و تحلیلی و هم برای مراجعه به نام‌ها و فیلم‌های مشخص مورد استفاده قرار گیرد.

نویسنده کتاب سینمای آمریکا (کارگردانان و کارگردانی ۱۹۶۸_۱۹۲۹)

اندرو ساریس منتقد فیلم و مدافع اصلی نظریه مؤلف در آمریکا معرفی شده است. رویکرد او در این کتاب بر جست‌وجوی سبک شخصی کارگردانان و بررسی سهم آنان در آفرینش هنری فیلم استوار است. ساریس به‌جای آن‌که تاریخ سینما را فقط از مسیر صنعت، ژانر یا فهرست آثار دنبال کند، تلاش می‌کند صدای فردی فیلم‌ساز را در میان همکاری‌ها و محدودیت‌های تولید تشخیص دهد.

اهمیت کار او در پیوند دادن نقد فیلم با دسته‌بندی منظم و ثبت دقیق اطلاعات سینمایی دیده می‌شود. او هم‌زمان با ارائه تحلیل درباره کارگردانان، سالشمار و فیلم‌شناسی گسترده‌ای فراهم می‌کند تا خواننده بتواند داوری خود را با مراجعه به آثار و زمان تولیدشان دنبال کند. همین ترکیب نگاه نظری و سامان‌دهی مرجع‌گونه، کتاب را به اثری اثرگذار در مطالعه کارگردانی و نظریه مؤلف تبدیل کرده است.

خرید کتاب سینمای آمریکا (کارگردانان و کارگردانی ۱۹۶۸_۱۹۲۹) به چه کسانی پیشنهاد می‌شود؟

اگر به تاریخ سینمای آمریکا، نقد فیلم و شناخت کارگردانان کلاسیک علاقه دارید، این کتاب می‌تواند انتخابی جدی برای شما باشد. کتاب برای دانشجویان و پژوهشگران سینما، منتقدان، فیلم‌دوستان و خوانندگانی مناسب است که می‌خواهند پشت هر فیلم، نقش نگاه و انتخاب‌های کارگردان را بهتر ببینند. همچنین اگر به نظریه مؤلف علاقه‌مندید یا می‌خواهید درباره شیوه‌های دسته‌بندی فیلم‌سازان و ارزش آن‌ها در تحلیل سینمایی فکر کنید، بخش‌های تحلیلی و نظری کتاب برایتان اهمیت ویژه‌ای خواهد داشت.

این اثر برای کسانی نیز کاربردی است که هنگام تماشای فیلم به نام کارگردان، دوره فعالیت، پیوستگی سبک و ارتباط میان آثار توجه می‌کنند. فهرست بیش از شش هزار فیلم، گاه‌شمار، واژه‌نامه و فیلم‌شناسی آن، کتاب را به همراهی مناسب برای مطالعه و جست‌وجوی سینمای کلاسیک تبدیل می‌کند. در نهایت، سینمای آمریکا کتابی برای خواننده‌ای است که از ترکیب تحلیل عمیق، نگاه تاریخی و اطلاعات دقیق لذت می‌برد و می‌خواهد تماشای فیلم را با درکی روشن‌تر از هنر کارگردانی دنبال کند.