یک مگس، خب پس اثر ارنست یاندل

کتاب یک مگس، خب پس
معرفی کتاب یک مگس، خب پس
گاهی یک واژه فقط چیزی را بیان نمیکند؛ شکل، صدا و فاصلهاش روی صفحه هم میتوانند بخشی از معنا باشند. کتاب یک مگس، خب پس مجموعهای از شعرهای ارنست یاندل است؛ شاعری که زبان را به مادهای زنده برای بازی، غافلگیری و کشف تبدیل میکند. این کتاب انتخابی از شعرهای دو مجموعهٔ درخت مصنوعی و شعرهای عاشقانه است و خواننده را با شعری روبهرو میکند که باید آن را دید، شنید و دوباره خواند.
در این مجموعه، کلمهها همیشه در جای معمول خود قرار نمیگیرند. یاندل با تصویر، آوا، بخشهای مختلف واژه و امکانهای گوناگون زبان کار میکند تا شعر از شکل آشنای جملهها فاصله بگیرد. نتیجه، تجربهای است که در آن معنا تنها از راه خواندن خطی و سریع به دست نمیآید؛ مکث، توجه و بازگشت به متن نیز در فهم شعر نقش دارند.
درباره کتاب یک مگس، خب پس
یک مگس، خب پس را میتوان مجموعهای از شعرهای دیداری و زبانی دانست؛ شعرهایی که در آنها شکل قرار گرفتن کلمات و بازیهای تصویری، بخشی از ساختمان اثر هستند. یاندل حتی با آوای هر واژه یا بخشی از یک واژه بازی میکند. به همین دلیل، زبان در این اشعار فقط وسیلهای برای انتقال پیام نیست، بلکه خودِ زبان به موضوعی برای مشاهده و تجربه تبدیل میشود.
بیشتر شعرهای این مجموعه به خوانشی دقیق نیاز دارند. ممکن است یک شعر در نگاه نخست ساده یا کوتاه به نظر برسد، اما ترکیب واژهها، تکرار صداها، جابهجاییهای زبانی و تصویرهایی که در ذهن شکل میگیرند، لایههای دیگری به آن اضافه میکنند. خواننده در مواجهه با این اشعار، بهجای دنبال کردن روایتی پیوسته، با لحظهها و کشفهای زبانی روبهرو میشود.
در بخشی از کتاب، شعرهای عاشقانه جایگاه مهمی دارند. این شعرها گاهی بهآسانی در ذهن میمانند و گاهی با چرخشی ناگهانی یا تصویری غیرمنتظره، مخاطب را غافلگیر میکنند. همین کنار هم قرار گرفتنِ سادگی، ایجاز و شگفتی، فضای مجموعه را متنوع میکند. شعرها نهتنها دربارهٔ احساس، بلکه دربارهٔ چگونگی ساخته شدن احساس در زبان نیز هستند.
پیشینهٔ یاندل در شعر، نویسندگی و ترجمه و علاقهٔ او به دادائیسم، در رویکرد جسورانهاش به کلمات دیده میشود. او مرزهای عادتهای زبانی را کنار میزند و از مخاطب میخواهد به آنچه معمولاً بدیهی میپندارد، دوباره نگاه کند. از این منظر، کتاب برای کسانی ارزشمند است که شعر را تنها در مضمون آن جستوجو نمیکنند و به صدا، فرم، سکوت و تصویر نیز اهمیت میدهند.
این اشعار از زبان آلمانی به فارسی برگردانده شدهاند و در قالب یک انتخاب از میان دو کتاب شکل گرفتهاند. بنابراین خواننده با مجموعهای روبهروست که تجربههای گوناگون یاندل را در زمینهٔ شعرهای دیداری، بازیهای زبانی و شعرهای عاشقانه کنار هم میآورد. در نهایت، ارزش خواندن کتاب در دعوت آن به نوعی خوانش فعال است: خوانشی که در آن مخاطب فقط دریافتکنندهٔ معنا نیست، بلکه در کشف آن مشارکت میکند.
نویسنده کتاب یک مگس، خب پس
ارنست یاندل نویسنده، شاعر و مترجم اتریشی بود و در وین به دنیا آمد. او نخستین شعرهایش را در بیستوهفتسالگی و با تأثیرپذیری از دادائیسم منتشر کرد. این آغاز، مسیر شاعری را نشان میدهد که به امکانات غیرمتعارف زبان توجه داشت و از قالبهای آشنا برای رسیدن به تجربههای تازه استفاده میکرد.
یاندل در سال ۱۹۷۳ کانون نویسندگان گراتسی را در شهر گراتس اتریش بنیان گذاشت. او از منظر هنرمندی در زبان، یکی از افراطیترین شاعران سدهٔ بیستم به شمار میآید. شعرهای عاشقانهٔ او نیز در کنار تجربههای زبانیاش قرار میگیرند: بعضی روشن و بهیادماندنیاند و بعضی دیگر با غافلگیری، مخاطب را وادار به تأمل دوباره میکنند. در یک مگس، خب پس، همین توجه به صدا، تصویر و ساختار کلمات، مهمترین نشانهٔ نگاه شاعرانهٔ اوست.
خرید کتاب یک مگس، خب پس به چه کسانی پیشنهاد میشود؟
اگر به شعر معاصر، شعر ترجمه و تجربههای متفاوت با زبان علاقه دارید، این مجموعه میتواند انتخابی مناسب برای شما باشد. کتاب برای خوانندگانی جذاب است که از شعرهای کوتاه، فشرده و چندلایه لذت میبرند و مایلاند علاوه بر معنای مستقیم، شکل دیداری و موسیقی واژهها را نیز دنبال کنند.
این کتاب همچنین به کسانی پیشنهاد میشود که به شعرهای عاشقانهای علاقه دارند که همیشه مطابق انتظار پیش نمیروند. در اینجا با مجموعهای از متنهای صرفاً روایی یا توضیحی روبهرو نیستید؛ باید برای هر شعر مکث کنید، آن را با صدای ذهن بخوانید و به رابطهٔ میان کلمهها توجه نشان دهید. اگر دنبال خوانشی آرام، دقیق و مشارکتجویانه هستید، یک مگس، خب پس میتواند تجربهای متفاوت از شعر به شما ارائه کند.
در نهایت، این مجموعه برای مخاطبانی مناسب است که میخواهند ببینند یک شاعر چگونه با کمترین عناصر، تصویر و معنا میسازد. یاندل از کلمات معمولی، صداهای آشنا و ترکیبهای نامنتظر استفاده میکند تا نگاه خواننده را تغییر دهد. پس هنگام خرید کتاب، انتظار شعری را داشته باشید که فقط خوانده نمیشود؛ بلکه در صفحه دیده، در ذهن شنیده و با دقت کشف میشود.











