قصه‌نویسی اثر رضا براهنی

عکس قصه‌نویسی
عکس قصه‌نویسی

کتاب قصه‌نویسی

انتشارات:

نگاه

نویسنده:

رضا براهنی

نویسنده:

رضا براهنی

قیمت:

1,500,000

10٪

1,350,000

قیمت:

1,500,000

10٪

1,350,000

معرفی کتاب قصه‌نویسی

قصه‌نویسی فقط کنار هم گذاشتن چند حادثه و شخصیت نیست؛ ساختن جهانی است که در آن تجربه، جدال، فضا و نگاه نویسنده به یکدیگر پیوند می‌خورند. کتاب قصه‌نویسی نوشته رضا براهنی، تلاشی گسترده برای شناخت عناصر داستان و بررسی جایگاه قصه‌نویس در برابر اثر، جامعه و زمانه است.

این کتاب از آثار آموزش داستان‌نویسی به زبان فارسی به‌شمار می‌آید و با نگاهی خلاقانه و نوگرا، هم به مبانی نظری قصه می‌پردازد و هم نمونه‌هایی از قصه‌نویسی ایران را نقد و بررسی می‌کند. موضوع کتاب تنها آموزش فنون روایت نیست؛ بلکه پرسش‌هایی درباره ضرورت نقد، حرفه‌ای‌بودن نویسنده، مسئولیت قصه‌نویس و نسبت ادبیات با واقعیت را نیز پیش می‌کشد.

درباره کتاب قصه‌نویسی

رضا براهنی در بخش نخست، از ضرورت نقد درباره قصه آغاز می‌کند و میان قصه‌نویس حرفه‌ای و غیرحرفه‌ای تفاوت می‌گذارد. سپس با بررسی علت‌های تاریخی پدیدارشدن قصه، اجزای آن را تحلیل می‌کند. در این مسیر، قصه‌نویس در کنار روزنامه‌نگار قرار می‌گیرد و تفاوت قصه فرمایشی با اخلاق حزبی و دیگر شکل‌های تعهد ادبی مورد توجه قرار می‌گیرد.

یکی از بخش‌های مهم کتاب، «ساختمان قصه» است؛ بخشی که در آن عناصر شکل‌دهنده داستان با دقت بررسی می‌شوند. تجربه، جدال، حادثه، نقش راوی، شخصیت، طرح و توطئه، زمینه، محیط یا فضا، لحن، سبک و الگو، هرکدام در ساخت قصه نقشی دارند و شناخت آن‌ها به خواننده کمک می‌کند رابطه میان اجزای یک داستان را بهتر ببیند.

کتاب در ادامه به قصه روانی و تفاوت میان دید کلاسیک، رمانتیک و مدرن می‌پردازد. این مقایسه، امکان توجه به شیوه‌های گوناگون نگاه‌کردن به داستان را فراهم می‌کند؛ از روایت‌هایی که بر نظم و الگوهای کلاسیک تکیه دارند تا رویکردهایی که تجربه ذهنی، دگرگونی نگاه و شکل‌های تازه روایت را برجسته می‌کنند.

از ویژگی‌های مهم قصه‌نویسی، پیوند میان بحث نظری و نقد نمونه‌های ادبی است. براهنی در بخش مربوط به قصه‌نویسی در ایران، آثار صادق چوبک، صادق هدایت، جلال آل‌احمد، ابراهیم گلستان، علی‌اکبر دهخدا و محمدعلی جمال‌زاده را از منظرهای گوناگون بررسی می‌کند. در میان این بررسی‌ها، آثار صادق چوبک با گستردگی و جزئیات بیشتری زیر ذره‌بین قرار می‌گیرند.

این رویکرد باعث می‌شود کتاب تنها مجموعه‌ای از تعریف‌ها و دستورهای انتزاعی نباشد. خواننده هم‌زمان با مفاهیمی مانند شخصیت، راوی، لحن و فضا روبه‌رو می‌شود و کاربرد آن‌ها را در بحث درباره آثار داستانی ایرانی دنبال می‌کند. از سوی دیگر، تأکید کتاب بر نقد و مسئولیت قصه‌نویس، مطالعه آن را به گفت‌وگویی درباره جایگاه نویسنده و معنای نوشتن تبدیل می‌کند.

قصه‌نویسی با وجود گذشت بیش از نیم قرن از عمر خود، همچنان اثری خلاقانه و نوگرا معرفی می‌شود و بارها برای تجدید چاپ ویرایش و بازبینی شده است. ارزش مطالعه آن در کنار نگاه آموزشی، در این است که خواننده را به بازاندیشی درباره داستان، شیوه روایت و معیارهای سنجش یک قصه دعوت می‌کند؛ بنابراین، کتاب می‌تواند هم برای یادگیری مبانی داستان‌نویسی و هم برای خواندن انتقادی ادبیات فارسی جذاب باشد.

نویسنده کتاب قصه‌نویسی

رضا براهنی، نویسنده و شاعر بزرگ معاصر، در قصه‌نویسی با رویکردی تحلیلی و انتقادی درباره داستان سخن می‌گوید. او مباحث کتاب را به عناصر فنی قصه محدود نمی‌کند و در کنار بررسی ساختمان روایت، درباره ضرورت نقد، تفاوت نویسنده حرفه‌ای و غیرحرفه‌ای و مسئولیت‌های قصه‌نویس نیز بحث می‌کند.

نگاه او در این اثر از یک سو به ساختار درونی قصه، مانند طرح، شخصیت، راوی، لحن و فضا، توجه دارد و از سوی دیگر، ادبیات داستانی ایران و آثار چهره‌هایی چون صادق هدایت، صادق چوبک، جلال آل‌احمد، ابراهیم گلستان، علی‌اکبر دهخدا و محمدعلی جمال‌زاده را به میدان بررسی می‌آورد. همین ترکیب، کتاب را برای خوانندگانی که می‌خواهند میان آموزش داستان‌نویسی و نقد ادبی ارتباط برقرار کنند، قابل توجه می‌کند.

خرید کتاب قصه‌نویسی به چه کسانی پیشنهاد می‌شود؟

اگر به داستان‌نویسی علاقه دارید و می‌خواهید عناصر اصلی قصه را منظم‌تر بشناسید، قصه‌نویسی می‌تواند انتخابی جدی برای شما باشد. این کتاب برای نویسندگان تازه‌کار، داستان‌نویسانی که به بازنگری در شیوه روایت خود علاقه دارند و خوانندگانی که می‌خواهند داستان را فراتر از خط روایی آن تحلیل کنند، مناسب است.

مطالعه کتاب برای دانشجویان و علاقه‌مندان مباحث نقد ادبی نیز جذاب خواهد بود؛ به‌ویژه اگر درباره ادبیات داستانی ایران و آثار صادق چوبک، صادق هدایت، جلال آل‌احمد، ابراهیم گلستان، علی‌اکبر دهخدا و محمدعلی جمال‌زاده مطالعه می‌کنید. در اینجا با فهرستی از توصیه‌های ساده و جدا از متن ادبی روبه‌رو نیستید، بلکه با بحثی تحلیلی درباره چگونگی شکل‌گیری و سنجش قصه همراه می‌شوید.

اگر دنبال کتابی هستید که هم به فنون داستان‌نویسی بپردازد و هم پرسش‌هایی درباره نقد، تعهد و مسئولیت نویسنده مطرح کند، این اثر با موضوع شما تناسب دارد. انتظار شما از آن باید مطالعه‌ای مفهومی، جزئی‌نگر و متکی بر بررسی عناصر قصه و نمونه‌های ادبی باشد؛ مطالعه‌ای که در نهایت نگاهتان را به ساختمان داستان و شیوه خواندن ادبیات دقیق‌تر می‌کند.

رضا براهنی
رضا براهنی

دیگر آثار این نویسنده

طلا در مس ۳ جلدی
بحران رهبری نقد ادبی و رساله حافظ
طلا در مس (۳ جلدی)
بحران رهبری نقد ادبی و رساله حافظ (گفت و گوی ملک ابراهیم امیری)
بحران رهبری نقد ادبی و رساله حافظ
تاریخ مذکر و فرهنگ حاکم و فرهنگ محکوم
خطاب به پروانه‌ها
رازهای سرزمین من (۲ جلدی)
چاه به چاه
آواز کشتگان