ز گفتار دهقان… اثر اقبال یغمایی

کتاب ز گفتار دهقان…
(شاهنامه فردوسی به نظم و نثر)
معرفی کتاب ز گفتار دهقان…: شاهنامه فردوسی به نظم و نثر
شاهنامه فردوسی از آن آثاری است که هم در قلمرو شعر فارسی جایگاهی بنیادین دارد و هم بخشی مهم از حافظه فرهنگی ایرانیان را شکل میدهد. کتاب «ز گفتار دهقان…: شاهنامه فردوسی به نظم و نثر» نوشته اقبال یغمایی، این اثر بزرگ را در قالبی دوگانه پیش روی خواننده میگذارد تا ارتباط با متن و روایت شاهنامه برای گروه گستردهتری از علاقهمندان امکانپذیر باشد.
عنوان کتاب به روشنی بر دو شیوه ارائه تأکید میکند: نظم، یعنی زبان شاعرانه و اصلی شاهنامه، و نثر، یعنی روایت نوشتاری و توضیحی آن. همین کنار هم قرار گرفتن، کتاب را به انتخابی مناسب برای کسانی تبدیل میکند که میخواهند با جهان شاهنامه فردوسی آشنا شوند و در عین حال، در خواندن متن منظوم با دشواری کمتری روبهرو باشند.
درباره کتاب ز گفتار دهقان…: شاهنامه فردوسی به نظم و نثر
این کتاب به شاهنامه فردوسی میپردازد و آن را با دو بیان منظوم و منثور عرضه میکند. خواننده در بخش منظوم با ارزش ادبی و آهنگین روایت فردوسی مواجه میشود و در بخش منثور، همان فضای روایی را در زبانی سادهتر و مستقیمتر دنبال میکند. بنابراین، کتاب میتواند میان لذت خواندن شعر کلاسیک و نیاز به دریافت روشنتر مضمونها پیوند برقرار کند.
اهمیت این شیوه در آن است که شاهنامه را فقط بهعنوان مجموعهای از ابیات دشوار پیش روی مخاطب نمیگذارد. نظم، ظرفیت ادبی و زیبایی زبان فردوسی را حفظ میکند و نثر، مسیر فهم روایت را هموارتر میسازد. این دو قالب در کنار یکدیگر به خواننده اجازه میدهند با سرعت و شیوه دلخواه خود پیش برود؛ گاهی از موسیقی شعر لذت ببرد و گاهی برای دریافت معنای روایت به بیان نثری رجوع کند.
«ز گفتار دهقان…» برای مطالعهای آرام و پیوسته درباره شاهنامه مناسب است؛ بهویژه برای خوانندگانی که میخواهند ادبیات حماسی فارسی را از راه متن اصلی و روایت نثری آن بشناسند. کتاب، تجربهای میان متن ادبی و روایت قابلفهم فراهم میکند و میتواند زمینهای برای توجه بیشتر به زبان فردوسی، ساختار روایت شاهنامه و جایگاه آن در ادبیات فارسی باشد.
در این اثر، ارزش مطالعه فقط به دانستن داستانها محدود نمیشود. مواجهه همزمان با نظم و نثر، خواننده را با تفاوت میان زبان شاعرانه و زبان توضیحی آشنا میکند و نشان میدهد که یک روایت چگونه میتواند در دو شکل زبانی دنبال شود. از این منظر، کتاب برای مطالعه شخصی، آشنایی مقدماتی با شاهنامه و بازگشت دوباره به متن فردوسی، انتخابی قابل تأمل است.
نویسنده کتاب ز گفتار دهقان…: شاهنامه فردوسی به نظم و نثر
اقبال یغمایی نویسندهای بود که بخش مهمی از زندگی خود را در آموزش، نویسندگی و فعالیتهای فرهنگی گذراند. او فرزند اسدالله منتخبالسادات جندقی و برادر کوچکتر حبیب یغمایی، مدیر مجله یغما، بود. تحصیلات نخستین را نزد پدرش آغاز کرد و سپس برای ادامه تحصیل به تهران رفت. در ادامه، دوره نخست دانشسرای مقدماتی پسران را به پایان رساند و از سال ۱۳۱۵ خورشیدی به خدمت وزارت معارف درآمد.
یغمایی فعالیت خود را با دبیری در شاهرود ادامه داد و پس از انتقال به تهران، مدتی در مدارس این شهر تدریس کرد. سپس به اداره کل نگارش وزارت فرهنگ منتقل شد و تا سال ۱۳۷۴ خورشیدی در وزارت آموزش و پرورش فعالیت داشت. تجربه طولانی او در آموزش و نگارش، در توجه او به شیوه انتقال مطالب و نزدیک کردن موضوعات فرهنگی به مخاطب دیده میشود؛ رویکردی که با ارائه شاهنامه در دو قالب نظم و نثر تناسب دارد.
او مدتی مجله آموزش و پرورش را منتشر کرد و مدیریت آن را نیز بر عهده داشت. همچنین مجله دانشآموز را برای کودکان و نوجوانان و مجله رایزن را برای کودکان چاپ کرد و با نشریاتی مانند مهر، ارمغان، یغما و آموزش و پرورش همکاری داشت. اقبال یغمایی پس از پایان فعالیتهای رسمی فرهنگی و اداری، به کارهای تحقیقی خود در منزل ادامه داد.
خرید کتاب ز گفتار دهقان…: شاهنامه فردوسی به نظم و نثر به چه کسانی پیشنهاد میشود؟
اگر به شاهنامه فردوسی، ادبیات حماسی و شعر کلاسیک فارسی علاقه دارید، این کتاب میتواند راهی مناسب برای نزدیک شدن به یکی از مهمترین آثار ادبی فارسی باشد. خوانندگانی که از متن منظوم لذت میبرند اما برای دنبال کردن معنا و روایت به توضیح نثری نیاز دارند، از ساختار دوگانه کتاب بهره بیشتری خواهند برد.
این اثر همچنین برای کسانی مناسب است که میخواهند مطالعه شاهنامه را آغاز کنند و ترجیح میدهند با متنی روبهرو شوند که نظم و نثر را در کنار هم قرار داده است. دانشآموزان، علاقهمندان ادبیات فارسی و خوانندگان آثار فردوسی میتوانند از این کتاب برای خواندن، مقایسه و درک بهتر زبان شاعرانه و روایت منثور استفاده کنند. در نهایت، اگر به کتابهایی درباره فرهنگ و ادب فارسی علاقهمندید و میخواهید شاهنامه را با بیانی روشنتر دنبال کنید، «ز گفتار دهقان…: شاهنامه فردوسی به نظم و نثر» انتخابی همسو با این خواسته است.











