انتشارات گهگاه

معرفی نشر گهگاه

نشر «گهگاه» با تکیه بر روایت و تصویر، سراغ موضوع‌هایی می‌رود که از دل تاریخ فرهنگی و تجربه‌ی زیسته بیرون آمده‌اند. در تولیدات این نشر، پژوهش و نگاه روایی کنار هم می‌نشینند: گاهی با تورهای مکتوب از خیابان‌ها و میدان‌های تهران، گاهی با مرور کارنامه‌ی هنر و گالری‌داری، و گاهی هم از راه گفت‌وگوهای روایی با کنشگران فرهنگی. نتیجه، کتاب‌هایی است که فقط خبر نمی‌دهند؛ جهانِ اطراف را دوباره قابل دیدن می‌کنند.

تاریخچه‌ی نشر گهگاه

در مسیر فعالیت این نشر، نقش «آرش تنهایی» در بنیان‌گذاری و همراهی با پروژه‌های فرهنگی پررنگ دیده می‌شود. همچنین «تاریخ فرهنگی ایران مدرن» به‌عنوان پروژه‌ای پیوسته، مرحله‌های مختلفی از گردآوری روایت‌ها را پیش برده و کتاب‌هایی را در قالب تاریخ شفاهی و روایت قلم و تجربه‌ی شخصیت‌های فرهنگی به بازار نشر رسانده است. در همین چارچوب، نشر گهگاه به انتشار آثاری پرداخته که نشان می‌دهند چگونه می‌شود از خلال گفته‌ها و خاطره‌ها، فهم تازه‌ای از فرهنگ معاصر به دست آورد.

حوزه‌ی فعالیت و ژانرهای نشر گهگاه

کتاب‌های نشر «گهگاه» عمدتاً به حوزه‌های فرهنگ و هنر، روایت‌های شهری، سفرنامه‌های ایرانی و گفت‌وگوهای تاریخ شفاهی نزدیک‌اند. این نزدیکی باعث شده مخاطب با یک خط داستانی یا تجربه‌ی حسی، وارد موضوع شود و در همان مسیر، لایه‌های تاریخی، اجتماعی و هنری را هم دنبال کند.

• روایت‌های شهری و پژوهش‌های میدانی درباره‌ی تهران
• هنرهای تجسمی و تاریخ گالری‌داری
• گفت‌وگوهای روایی و تاریخ شفاهیِ کنشگران فرهنگی

پرفروش‌ترین کتاب‌های نشر گهگاه

در میان آثار پرمخاطب این نشر، کتاب‌هایی دیده می‌شود که یا از دل محله و میدان حرف می‌زنند یا از پشت شیشه‌ی گالری و صحنه؛ و همواره مخاطب را به تماشای دقیق‌تر جهان دعوت می‌کنند.

خیابان ویلا

«خیابان ویلا» با راوی‌گریِ علیرضا عالم‌نژاد، به شکل یک تور مکتوب پیش می‌رود و از همان ابتدا اطلاعات تاریخی و فرهنگی را وارد روایت می‌کند. پس از آن، گفت‌وگوهایی با ساکنان قدیمی خیابان، کتاب را از حالت گزارش صرف خارج می‌کند و به تجربه‌ی انسانی نزدیک می‌سازد. در ادامه، گذشته‌ی خیابان در کنار جزئیات زندگی روزمره می‌آید: از سرگذشت خانواده‌های قدیمی تا یادکردهایی مثل قنادی لرد و رستوران پاپریکا. کتاب همچنین با عکس‌ها و تصاویر قدیمی، مسیر روایت را قابل لمس‌تر می‌کند.

میدان بهارستان

«میدان بهارستان» پژوهشی است درباره‌ی تاریخ این میدان که رویدادها و تحولات آن را در سه لایه دنبال می‌کند: سیاسی، فرهنگی، و معماری و شهرسازی. ساختار کتاب در قالب فصل‌های متعدد، تلاش می‌کند نشان دهد یک فضای شهری چگونه در گذر زمان فقط یک موقعیت جغرافیایی نیست و به صحنه‌ی کنش‌های اجتماعی تبدیل می‌شود. از شکل‌گیری پهنه‌ی بهارستان تا دوره‌ی مشروطه و مسیرهای بعدی، روایت کتاب همزمان به تاریخِ تصمیم‌ها، به فرهنگِ پیرامون فضا و به تغییرات کالبدی آن توجه دارد.

گالری گلستان

«گالری گلستان» نوشته‌ی لیلی گلستان است و نگاه آن از تجربه‌ی زیسته‌ی کسی می‌آید که سال‌ها در مقام گالری‌دار در قلب هنر معاصر حضور داشته است. رونمایی کتاب همزمان با آیین گشایش نمایشگاه «دروس، شماره ۳۴» در گالری آرتبیشن برگزار شد و به دستاوردهای مسیر حرفه‌ای لیلی گلستان در کسوت گالری‌داری توجه داشت. در معرفی این رویداد، از گالری گلستان به عنوان نخستین گالری ایران پس از انقلاب یاد می‌شود؛ بنابراین کتاب، صرفاً شرح یک مجموعه نیست و تلاش می‌کند بخشی از تاریخ هنر تجسمی را در قالب روایت و مدرک‌محوری به نسل‌های بعد منتقل کند.

پاریس

«پاریس» با عنوان «یک فرهنگ عاشقانه» به قلم ناصر فکوهی، بیشتر از آن‌که یک سفرنامه‌ی صرف باشد، تلاشی است برای کشف شهر با حواس و قدم‌زدن در جزئیات. در توصیف‌های آغازین، فضای ایستگاه راه‌آهن و ورود به شهر، بهانه‌ای می‌شود تا از پاریس به عنوان جایی یاد شود که تجربه‌اش پایدارتر از یک خاطره‌ی گذراست. کتاب با زبانی روایی و تأکید بر پرسه‌زنی، نشان می‌دهد شهر را باید با دست‌ها، پاها و طعم‌ها و بوها کشف کرد. همین نگاه، «پاریس» را به متنی تبدیل می‌کند که همزمان فرهنگی، شاعرانه و سرشار از حس کشف است.

بهروز غریب پور

«بهروز غریب پور» به روایت ناصر فکوهی، در قالب گفت‌وگو به سراغ جهان فکری و هنری بهروز غریب‌پور می‌رود. محور بخش‌های مهم این کتاب، توجه او به «تئاتر تصویری» است؛ رویکردی که در آن جلوه‌های صحنه، تصویر و فکر در کنار هم معنای اجرا را می‌سازند. در گفت‌وگوها، به فضای سانسور و محدودیت‌های گفتاری نیز اشاره می‌شود و اینکه چگونه فاصله با ابزارهای سینمایی و مسیر تجربه‌های نخست، علاقه به انیمیشن و روایت‌های غیرکلامی را پررنگ کرده است. کتاب همچنین یادآور نقش کتابفروشی‌ها و فضای فرهنگی شهرهای کوچک در شکل‌گیری مسیر هنری اوست.