به لهجه انگور اثر حسن یعقوبی
معرفی کتاب به لهجه انگور
شعر وقتی از کنار سنت عبور می‌کند و با زبان امروز سخن می‌گوید، می‌تواند هم آشنا باشد و هم تازگی خود را حفظ کند. مجموعه شعر «به لهجه انگور» اثر حسن یعقوبی، دفتر شعری است که در قالب‌های گوناگون، از غزل‌های عاشقانه تا شعرهای آیینی و پایداری، تجربه‌ای متنوع از بیان شاعرانه را پیش روی خواننده می‌گذارد.
این کتاب مجموعه‌ای از ۶۸ قطعه شعر است که در میان آن‌ها ۵۱ غزل، ۳ رباعی، ۶ دوبیتی و ۸ شعر سپید دیده می‌شود. همین ترکیب، جایگاه محوری غزل را در نگاه شاعر نشان می‌دهد؛ بااین‌حال، حضور قالب‌های کوتاه و شعر سپید نیز به مجموعه تنوع ریتمیک و بیانی می‌بخشد. خواننده با دفتری روبه‌روست که در آن زبان امروزی، ارجاع‌ها و نگرش‌های آشنا از شعر فارسی را در کنار یکدیگر قرار می‌گیرند.
درباره کتاب به لهجه انگور
غزل‌های این مجموعه در سه گروه «غزل‌های تغزل»، «غزل‌های آیینی» و «غزل‌های پایداری» سامان یافته‌اند. بیشترین حجم کتاب به غزل‌های تغزل اختصاص دارد و بخش عاشقانه آن، فضای اصلی و گسترده دفتر را شکل می‌دهد. در این شعرها، عاطفه و توجه به مضمون عشق با زبانی امروزین همراه می‌شود؛ زبانی که در عین معاصر بودن، از ظرفیت‌های سنتی شعر فارسی نیز بهره می‌گیرد.
در غزل‌های عاشقانه، می‌توان انتظار داشت که تجربه عاطفی در مرکز توجه قرار داشته باشد و تصویرها و بیان شاعر در خدمت بازتاب همین فضا باشند. ویژگی قابل توجه این بخش، کنار هم قرار گرفتن دو گرایش است: از یک سو استفاده از زبان امروزی و از سوی دیگر حفظ پیوند با وجوه و ارجاعات شعر کلاسیک. این ترکیب باعث می‌شود کتاب برای خوانندگانی که به غزل معاصر علاقه دارند، اما نمی‌خواهند ارتباط شعر با میراث فارسی گسسته شود، خواندنی باشد.
بخش آیینی مسیر متفاوتی را دنبال می‌کند. حسن یعقوبی در این شعرها از زبانی توصیفی و تا حدی نمادگرا استفاده کرده است تا بیان آیینی خود را از شیوه‌های معمول متمایز کند. چنین رویکردی، در برخی قطعه‌ها حال‌وهوایی تأمل‌برانگیز ایجاد می‌کند و مخاطب را به مکث بیشتر بر تصویرها و نشانه‌های شعر دعوت می‌سازد. در مقابل، غلبه توصیف و نمادپردازی در مواردی از شدت عاطفی شعرها می‌کاهد؛ بنابراین این بخش بیشتر بر فضای ذهنی، تصویرسازی و نگاه تأملی تکیه دارد.
همین ویژگی در غزل‌های پایداری نیز دیده می‌شود. این شعرها در کنار مضمون و فضای پایداری، از همان زبان توصیفی و نگرش نمادین بهره می‌برند و به‌جای آن‌که صرفاً بر برانگیختن احساسات تکیه کنند، تلاش دارند تصویری متفاوت و قابل تأمل ارائه دهند. این تنوع مضمونی، کتاب را از یک دفتر کاملاً عاشقانه فراتر می‌برد و زمینه‌ای برای مواجهه با چند نوع نگاه شعری فراهم می‌کند.
وجود رباعی، دوبیتی و شعر سپید نیز نشان می‌دهد که کتاب تنها به یک قالب محدود نمانده است. رباعی و دوبیتی با ایجاز خود، امکان بیان فشرده‌تر را فراهم می‌کنند و شعرهای سپید، فضای آزاد‌تری در اختیار شاعر می‌گذارند. بااین‌حال، تعداد بالای غزل‌ها همچنان نشان می‌دهد که مرکز ثقل مجموعه در غزل‌سرایی قرار دارد. از این نظر، «به لهجه انگور» را می‌توان دفتری غزل‌محور دانست که تجربه‌های متنوع قالبی را نیز در خود جای داده است.
خواندن این مجموعه، بیش از آن‌که با یک لحن یکنواخت همراه باشد، حرکتی میان عشق، آیین و پایداری است. زبان معاصر کتاب، آن را برای مخاطب امروز قابل دسترس می‌کند و پیوندهای آن با شعر فارسی، لایه‌ای آشنا به بیان شاعر می‌دهد. از سوی دیگر، تفاوت میان عاطفه عاشقانه و بیان توصیفی یا نمادگرای شعرهای آیینی و پایداری، تجربه خواندن را چندوجهی می‌کند و به مخاطب اجازه می‌دهد هر بخش را با انتظار و حال‌وهوایی جداگانه دنبال کند.
نویسنده کتاب به لهجه انگور
حسن یعقوبی در «به لهجه انگور» شاعری غزل‌گراست که در کنار قالب اصلی خود، رباعی، دوبیتی و شعر سپید را نیز آزموده است. توجه او به دسته‌بندی غزل‌ها، از تفاوت میان قلمروهای عاشقانه، آیینی و پایداری حکایت می‌کند. در شیوه بیان این دفتر، زبان امروزی با عناصر و ارجاع‌های سنتی شعر فارسی همراه شده و در بخش‌های آیینی و پایداری، توصیف و نمادپردازی نقش پررنگ‌تری پیدا کرده است.
شناخت رویکرد شاعر در این کتاب، به خواننده کمک می‌کند انتظار دقیق‌تری از آن داشته باشد: غزل‌های تغزل بیشتر بر فضای عاشقانه استوارند، درحالی‌که شعرهای آیینی و پایداری با نگاهی توصیفی و تأمل‌برانگیز پیش می‌روند. همین تفاوت، تصویری روشن از دغدغه‌ها و دامنه تجربه شعری حسن یعقوبی در این مجموعه به دست می‌دهد.
خرید کتاب به لهجه انگور به چه کسانی پیشنهاد می‌شود؟
اگر به مجموعه شعر فارسی و به‌ویژه غزل معاصر علاقه دارید، «به لهجه انگور» می‌تواند انتخابی مناسب برای مطالعه شما باشد؛ مخصوصاً اگر می‌خواهید شعرهایی عاشقانه را با زبانی امروزی و در پیوند با سنت شعر فارسی بخوانید. این کتاب برای مخاطبانی نیز جذاب است که از مقایسه قالب‌های شعری لذت می‌برند و دوست دارند در یک دفتر، غزل را در کنار رباعی، دوبیتی و شعر سپید دنبال کنند.
این مجموعه همچنین به خوانندگانی پیشنهاد می‌شود که شعر آیینی و پایداری را با رویکردی توصیفی، نمادگرا و کمتر مستقیم می‌پسندند. اگر از شعرهایی استقبال می‌کنید که در کنار عاطفه، شما را به تأمل در تصویرها و نشانه‌ها وامی‌دارند، بخش‌های گوناگون این دفتر می‌تواند تجربه‌ای متناسب با سلیقه‌تان فراهم کند. در نهایت، باید انتظار کتابی غزل‌محور با موضوعات عاشقانه، آیینی و پایداری را داشت؛ مجموعه‌ای متنوع که میان زبان امروز و میراث شعری فارسی حرکت می‌کند.
