حسنی و دیو و ۱۱ قصه دیگر اثر محمدرضا شمس
کتاب حسنی و دیو و ۱۱ قصه دیگر
قصههای حسنی ۵
معرفی کتاب حسنی و دیو و ۱۱ قصه دیگر
گاهی یک قصه، از دل یک مثل قدیمی بیرون میآید و در قالبی تازه، دوباره شنیدنی میشود. کتاب «حسنی و دیو و ۱۱ قصه دیگر» مجموعهای از داستانهایی است که فضای افسانهها و حکایتهای عامیانه را به کتاب میآورد و خواننده را با روایتهایی کوتاه و قصهمحور همراه میکند.
محمدرضا شمس با تکیه بر شیوهای نزدیک به افسانهها و حکایتهای عامیانه این مجموعه را شکل داده است؛ بسیاری از قصهها براساس ضربالمثلها و متلهای قدیمی پدید آمدهاند. نتیجه کتابی است که ریشههای آشنای فرهنگ قصهگویی را با روایت داستانی کنار هم مینشاند.
عنوان کتاب از همان ابتدا مخاطب را با نام حسنی و دیو روبهرو میکند؛ اما این کتاب به یک داستان محدود نیست و یازده قصه دیگر را نیز در کنار آن گرد آورده است. بنابراین با مجموعهای روبهرو هستیم که هر قصه در آن میتواند دریچهای به جهان افسانهای و عامیانه باشد.
درباره کتاب حسنی و دیو و ۱۱ قصه دیگر
در این مجموعه، ضربالمثلها و متلهای قدیمی فقط اشارههایی تزئینی نیستند؛ آنها سرچشمه شکلگیری بخشی از داستانها هستند. همین ویژگی، قصهها را به سنت روایتهای شفاهی نزدیک میکند؛ روایتهایی که بر اتفاق، شخصیتهای آشنا و پیشبرد ساده و مستقیم ماجراها تکیه دارند. با این حال، قرار گرفتن آنها در یک کتاب، تجربهای منسجم از قصهخوانی میسازد.
نثر این داستانها از جنس افسانه و حکایت عامیانه است؛ بنابراین انتظار میرود با زبانی روایی، ماجراهایی روشن و پیوندی محسوس با قصههای قدیمی روبهرو شوید. جذابیت کتاب در همین رفتوآمد میان آشنایی و تازگی شکل میگیرد: ریشه بعضی روایتها در مثلها و متلهاست، اما بازگویی آنها در قالب داستان، فرصت دنبال کردن قصه را فراهم میکند.
تنوع دوازده قصه، از داستان اصلیِ «حسنی و دیو» تا روایتهای دیگر، به کتاب ریتمی مجموعهای میدهد. خواننده میتواند هر بار وارد ماجرایی مستقل شود و سپس به قصه بعدی برسد؛ در عین حال، حالوهوای مشترک افسانهای و عامیانه میان داستانها حفظ میشود. این ساختار برای قصهخوانی پیوسته یا انتخاب داستانهای جداگانه، انعطاف مناسبی ایجاد میکند.
نویسنده کتاب حسنی و دیو و ۱۱ قصه دیگر
محمدرضا شمس نویسندهای است که کار خود را با انتشار کتاب «اگر این چوب مال من بود» در کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان آغاز کرد. در ادامه، بیش از سی عنوان کتاب از او به چاپ رسیده و همکاری با ناشرانی مانند سروش، امیرکبیر، مدرسه، قدیانی، پیدایش، افق، محراب قلم، بهنشر، حنانه، شباویز و رویش در کارنامه او آمده است. این مسیر، تمرکز پایدار او بر آفرینش و بازآفرینی قصهها را نشان میدهد.
در آثار نامبردهشده او، عنوانهایی مانند «قصههای سر و ته»، «ل بازیگوش»، «بادکنک و اسب آبی»، «صبحانه خیال» و «سبیل عمو» دیده میشود. این سابقه در کنار کتاب حاضر، تصویری از نویسندهای ارائه میدهد که با جهان قصه، بازی با روایت و بازآفرینی فضاهای داستانی سروکار دارد. در «حسنی و دیو و ۱۱ قصه دیگر» نیز همین علاقه در قالب مجموعهای متکی بر افسانهها، حکایتهای عامیانه، ضربالمثلها و متلهای قدیمی دنبال میشود.
شمس برای فعالیتهای خود جوایز و تقدیرهایی نیز دریافت کرده است؛ از جمله قلم زرین جشنواره مطبوعات، دیپلم افتخار IBBY، لوح تقدیر کتاب سال کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، لوح زرین جشنواره مطبوعات کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان و دیپلم افتخار چهارمین جشنواره بینالمللی نمایش عروسکی تهران برای نمایشنامه «لیلیلیلی حوضک». اشاره به این کارنامه، جایگاه تجربه قصهپردازی و توجه او به ادبیات و نمایش کودک و نوجوان را برجسته میکند.
خرید کتاب حسنی و دیو و ۱۱ قصه دیگر به چه کسانی پیشنهاد میشود؟
اگر به قصههایی علاقه دارید که از ضربالمثلها و متلهای قدیمی الهام میگیرند، این مجموعه میتواند انتخابی همراستا با سلیقه شما باشد. کتاب برای خوانندگانی مناسب است که از افسانهها و حکایتهای عامیانه لذت میبرند و میخواهند مجموعهای از روایتهای مستقل اما همفضا را دنبال کنند. حضور «حسنی و دیو» در کنار یازده قصه دیگر، تنوعی ایجاد میکند که مطالعه کتاب را به تجربهای چندبخشی تبدیل میسازد.
از این کتاب انتظار داستانهایی داشته باشید که بیش از هر چیز بر خودِ قصهگویی، فضای افسانهای و پیوند با روایتهای کهن تمرکز دارند. قرار نیست با متنی آموزشی یا تحلیلی روبهرو شوید؛ ارزش خواندن آن در فرصت همراه شدن با داستانهایی است که از فرهنگ شفاهی و الگوهای آشنای مثلها و متلها نیرو میگیرند. این ویژگی، کتاب را برای قصهخوانی در زمانهای مختلف و بازگشت دوباره به روایتهای دلنشین مناسب میکند.
در نهایت، «حسنی و دیو و ۱۱ قصه دیگر» را میتوان مجموعهای دانست که سنت قصههای عامیانه را در کنار لذت دنبال کردن ماجراهای گوناگون قرار میدهد. محمدرضا شمس با انتخاب شیوهای نزدیک به افسانهها و حکایتها، فضایی میسازد که در آن ضربالمثلها و متلهای قدیمی به ماده اولیه داستان تبدیل میشوند. اگر میخواهید با مجموعهای قصهمحور و متکی بر فرهنگ روایتهای عامیانه همراه شوید، این کتاب گزینهای مناسب برای سبد مطالعه شماست.
