از باغ قصر تا قصر آرزوها ۲ (۲ جلدی) اثر عبدالمجید مجیدفیاض
کتاب از باغ قصر تا قصر آرزوها ۲ (۲ جلدی)
خاطرات سیاسی یک عضو سابق حزب توده و صاحب امتیاز روزنامه هیرمند خراسان ۲جلدی
معرفی کتاب از باغ قصر تا قصر آرزوها: خاطرات سیاسی یک عضو سابق حزب توده و صاحب امتیاز روزنامه هیرمند خراسان
تاریخ سیاسی ایران تنها در بیانیه‌ها و روایت‌های رسمی خلاصه نمی‌شود؛ گاهی خاطرات فردی، جزئیات ملموس‌تری از فضای اجتماعی و سیاسی یک دوره به دست می‌دهد. کتاب «از باغ قصر تا قصر آرزوها: خاطرات سیاسی یک عضو سابق حزب توده و صاحب امتیاز روزنامه هیرمند خراسان» روایت عبدالمجید مجیدفیاض از سال‌های فعالیت سیاسی، تجربه‌های شخصی و تحولات مهمی است که ایران، به‌ویژه مشهد، در دهه‌های بیست و سی خورشیدی پشت سر گذاشت.
این اثر دو جلدی، خواننده را با خاطرات مردی آشنا می‌کند که در کنار عضویت در حزب توده، وکیل دادگستری در مشهد و صاحب امتیاز هیرمند خراسان نیز بود. از همین رو، کتاب فقط خاطرات یک عضو سابق یک تشکل سیاسی نیست؛ بلکه تصویری از پیوند میان سیاست، مطبوعات، روشنفکران ناراضی و زندگی اجتماعی در دوره‌ای پرتنش ارائه می‌کند.
درباره کتاب از باغ قصر تا قصر آرزوها: خاطرات سیاسی یک عضو سابق حزب توده و صاحب امتیاز روزنامه هیرمند خراسان
جلد نخست خاطرات از دوران کودکی نویسنده آغاز می‌شود و تا کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ ادامه پیدا می‌کند. در این بخش، رخدادهای شهریور ۱۳۲۰، ورود ارتش سرخ به شهر مشهد و واکنش مردم به آن، رویدادهای دهه بیست، نهضت ملی شدن صنعت نفت و فضای منتهی به کودتا در مرکز توجه قرار دارند. این ترتیب زمانی به خواننده کمک می‌کند تحولات سیاسی را در امتداد تجربه‌های زیسته نویسنده دنبال کند.
بخش مهمی از روایت به دوران عضویت و فعالیت عبدالمجید مجیدفیاض در حزب توده اختصاص دارد. با این حال، او جایگاه خود را در این جریان سیاسی با صراحت و فروتنی توصیف می‌کند و نشان می‌دهد که بیشتر تحت تأثیر سخنان و وعده‌های جذاب برخی چهره‌های آن قرار گرفته بود. همین نگاه شخصی، خاطرات را از یک گزارش صرفاً سیاسی جدا می‌کند و به آن لحنی اعتراف‌گونه و تأمل‌برانگیز می‌دهد.
جلد دوم بیشتر به رخدادهای پس از سال ۱۳۳۲ می‌پردازد و مسیر زندگی و فعالیت‌های اجتماعی نویسنده را در سال‌های بعد دنبال می‌کند. تجربه او در عرصه وکالت دادگستری و فعالیت مطبوعاتی، زمینه‌ای فراهم می‌آورد تا خواننده با شرایطی آشنا شود که در آن انتشار یک نشریه، رابطه روشنفکران ناراضی با فضای عمومی و محدودیت‌های سیاسی اهمیت پیدا می‌کرد.
هیرمند خراسان در سال‌های ۱۳۳۷ تا ۱۳۴۳ مورد توجه روشنفکران ناراضی بود و سرانجام توقیف شد. حضور این نشریه در خاطرات، بُعدی مطبوعاتی به کتاب می‌دهد و نشان می‌دهد روایت سیاسی نویسنده تنها به خاطرات حزبی محدود نیست. در واقع، کتاب درباره مواجهه فرد با سیاست، تغییرات اجتماعی، فعالیت فرهنگی و پیامدهای انتخاب‌های سیاسی نیز هست؛ موضوعاتی که مطالعه تاریخ معاصر را برای خواننده ملموس‌تر می‌کنند.
سبک کتاب بر خاطره‌گویی و بازسازی تجربه‌های شخصی استوار است. نویسنده به جای ارائه تصویری یک‌دست و بی‌ابهام از گذشته، از جایگاه خود سخن می‌گوید و برداشت‌هایش از آدم‌ها و رخدادها را به روایت اضافه می‌کند. بنابراین، خواننده باید انتظار اثری مستندگونه با محوریت خاطرات فردی را داشته باشد؛ کتابی که در آن رویدادهای بزرگ تاریخی از زاویه زندگی و داوری‌های یک شاهد درگیر با زمانه روایت می‌شوند.
نویسنده کتاب از باغ قصر تا قصر آرزوها: خاطرات سیاسی یک عضو سابق حزب توده و صاحب امتیاز روزنامه هیرمند خراسان
عبدالمجید مجیدفیاض، نویسنده این خاطرات، در سال ۱۳۰۲ خورشیدی متولد شد و در سال ۱۳۸۵ درگذشت. او از سال ۱۳۳۰ تا پیروزی انقلاب اسلامی ایران در مشهد به وکالت دادگستری اشتغال داشت و در همان دوره، هفته‌نامه و فصلنامه هیرمند را منتشر می‌کرد. این پیشینه، نگاه او را در کتاب میان تجربه حقوقی، فعالیت مطبوعاتی و خاطرات سیاسی پیوند می‌دهد.
اهمیت روایت او در این است که گذشته سیاسی را از منظری نزدیک و شخصی بازگو می‌کند. مجیدفیاض هم از تجربه عضویت در حزب توده می‌نویسد و هم از فضای مطبوعاتی و اجتماعی مشهد در سال‌های پرتحول سخن می‌گوید. برای خواننده، این رویکرد فرصتی فراهم می‌کند تا تاریخ معاصر ایران را نه فقط از مسیر حوادث شناخته‌شده، بلکه از خلال خاطرات، واکنش‌ها و تجربه‌های یک فعال حقوقی و مطبوعاتی دنبال کند.
خرید کتاب از باغ قصر تا قصر آرزوها: خاطرات سیاسی یک عضو سابق حزب توده و صاحب امتیاز روزنامه هیرمند خراسان به چه کسانی پیشنهاد می‌شود؟
اگر به تاریخ معاصر ایران، خاطرات سیاسی و سرگذشت حزب توده علاقه دارید، این کتاب می‌تواند انتخابی مناسب برای مطالعه‌ای روایی و شخصی درباره دهه‌های بیست و سی خورشیدی باشد. علاقه‌مندان به نهضت ملی شدن صنعت نفت، کودتای ۲۸ مرداد، تحولات مشهد در شهریور ۱۳۲۰ و تاریخ مطبوعات نیز در این دو جلد با موضوعاتی مرتبط با علایق خود روبه‌رو می‌شوند.
این اثر همچنین برای کسانی مناسب است که می‌خواهند نقش مطبوعات و روشنفکران ناراضی را در فضای سیاسی آن سال‌ها بهتر بشناسند. اگر ترجیح می‌دهید تاریخ را از زبان فردی بخوانید که خود درگیر فعالیت حزبی، وکالت و انتشار نشریه بوده است، «از باغ قصر تا قصر آرزوها» تصویری چندوجهی از یک دوره تاریخی در اختیارتان می‌گذارد؛ روایتی که در کنار شرح رویدادها، به تردیدها، انتخاب‌ها و پیامدهای حضور فرد در عرصه سیاست نیز توجه دارد.
