امروز چلچله من اثر فریبا کلهر

معرفی کتاب امروز چلچله من

اگر شهری را به دو نیمه تقسیم کنند تا آدم‌ها از یکدیگر دور بمانند، چه چیزی می‌تواند دوباره آن‌ها را به فکر کردن درباره هم وادارد؟ کتاب امروز چلچله من نوشته فریبا کلهر، داستانی با موقعیتی نمادین و گفت‌وگویی به‌یادماندنی است؛ داستانی که از یک تصمیم شهری آغاز می‌شود و خواننده را با پرسش‌هایی درباره پاکیزگی، مسئولیت اجتماعی و حق زندگی در کنار دیگران روبه‌رو می‌کند.

در مرکز این روایت، شهری قرار دارد که مردمش دیگر نمی‌توانند شیوه زندگی یکدیگر را تحمل کنند. تصمیم شهردار، پل شهر را به مرزی میان دو گروه تبدیل می‌کند؛ گروهی که از تذکرهای بهداشتی خسته‌اند و گروهی که نمی‌خواهند کودکانشان قربانی بی‌توجهی دیگران شوند. همین تقسیم ساده، فضای داستان را شکل می‌دهد و معنای شعار «امروز چلچله من فردا چلچله تو» را به‌تدریج برجسته می‌کند.

درباره کتاب امروز چلچله من

امروز چلچله من داستان شهری است که اختلاف میان ساکنان آن، از یک مسئله روزمره فراتر می‌رود و به جدایی اجتماعی می‌انجامد. مردم پاکیزه در یک سوی پل و کسانی که تحمل شنیدن تذکرهای بهداشتی را ندارند در سوی دیگر قرار می‌گیرند. این تصمیم، اگرچه ظاهری منظم و راه‌حل‌گونه دارد، تصویری روشن از دشواری زندگی جمعی ارائه می‌دهد: وقتی هر گروه فقط خواسته خود را ببیند، شهر به‌جای آن‌که محل همزیستی باشد، به مجموعه‌ای از مرزها تبدیل می‌شود.

ویژگی مهم کتاب، استفاده از یک موقعیت شهری برای طرح موضوعی اجتماعی است. بهداشت، بی‌توجهی، مراقبت از کودکان و مسئولیتی که هر فرد در برابر دیگران دارد، در قالب ماجرای پل و دو نیمه شهر به هم پیوند می‌خورند. روایت به‌جای آن‌که صرفاً درباره تمیزی یا بی‌نظمی باشد، خواننده را به این فکر می‌اندازد که رفتارهای شخصی چگونه می‌توانند بر زندگی جمعی اثر بگذارند. از سوی دیگر، اختلاف میان ساکنان نشان می‌دهد که تذکر دادن و پذیرفتن تذکر، هر دو به شیوه‌ای سنجیده و مسئولانه نیاز دارند.

زبان داستان بر گفت‌وگو و تصویرسازی موقعیت استوار است. سخنان شهردار، واکنش مردم و شعار پایانی، فضای داستان را روشن و نمایشی می‌کنند و به مفهوم چلچله در عنوان کتاب جایگاهی ویژه می‌دهند. همین پیوند میان یک مسئله ملموس و یک تصویر شاعرانه، به داستان امکان می‌دهد هم در سطح ماجرای شهری خوانده شود و هم زمینه‌ای برای گفت‌وگو درباره همکاری، همدلی و پیامدهای بی‌توجهی فراهم کند. کتاب قرار نیست تنها یک پاسخ قطعی ارائه دهد؛ ارزش آن در این است که خواننده را با یک وضعیت قابل تأمل روبه‌رو می‌کند.

در این روایت، پل فقط سازه‌ای میان دو بخش شهر نیست؛ به نشانه‌ای از فاصله میان آدم‌ها تبدیل می‌شود. دو نیمه شدن شهر، تضاد میان حق فردی و مسئولیت جمعی را پیش چشم می‌گذارد و شعار مردم پاکیزه، یادآور این نکته است که آنچه امروز برای یک نفر رخ می‌دهد، ممکن است فردا گریبان دیگری را بگیرد. بنابراین خواندن کتاب می‌تواند فرصتی برای توجه به رفتارهای روزمره و نقش آن‌ها در سلامت و آرامش جامعه باشد.

نویسنده کتاب امروز چلچله من

فریبا کلهر فعالیت ادبی خود را از دهه شصت و با حضور در مجله‌های رشد در حوزه ادبیات داستانی کودک و نوجوان آغاز کرد. او حدود سیزده سال، از آغاز تأسیس سروش کودکان تا حدود سال ۱۳۸۳، سردبیر ماهنامه سروش کودکان بود و مدتی نیز به‌عنوان دبیر سرویس شهری با ویژه‌نامه کودکان روزنامه همشهری، آفتابگردان، همکاری کرد.

کلهر صدها قصه نوشته و در بازنویسی اسطوره‌ها نیز آثاری پدید آورده است؛ از جمله بازنویسی اسطوره گیلگمش، اسطوره اینانا و اسطوره گرشاسب. کتاب سوت فرمانروا از آثار او در سال ۱۳۶۹، زمانی که نویسنده بیست‌وهشت سال داشت، به‌عنوان کتاب سال جمهوری اسلامی برگزیده شد. او از اواخر دهه هشتاد داستان‌نویسی برای بزرگسالان را نیز به‌طور جدی دنبال کرد. در امروز چلچله من، توجه او به داستان‌پردازی و مسائل انسانی و اجتماعی، در قالب شهری دوپاره و مسئله‌ای ملموس دیده می‌شود.

خرید کتاب امروز چلچله من به چه کسانی پیشنهاد می‌شود؟

اگر به داستان‌هایی با فضای شهری، موقعیت‌های نمادین و موضوعات اجتماعی علاقه دارید، امروز چلچله من می‌تواند انتخابی مناسب برای شما باشد. این کتاب برای خوانندگانی جذاب است که دوست دارند در کنار دنبال کردن یک ماجرای ساده و روشن، درباره پاکیزگی محیط، مراقبت از کودکان و مسئولیت هر فرد در برابر سلامت دیگران نیز فکر کنند.

این اثر همچنین برای مطالعه خانوادگی و گفت‌وگو با کودکان و نوجوانان درباره رعایت حقوق دیگران، پیامدهای بی‌توجهی و دشواری‌های همزیستی ظرفیت مناسبی دارد. اگر از داستان‌هایی لذت می‌برید که یک اختلاف روزمره را به مسئله‌ای گسترده‌تر تبدیل می‌کنند و با زبانی داستانی درباره جامعه، جدایی و همدلی حرف می‌زنند، از این کتاب انتظار روایتی کوتاه، نمادین و پرسش‌برانگیز داشته باشید؛ روایتی که شعار «امروز چلچله من فردا چلچله تو» را به نقطه‌ای برای تأمل درباره زندگی مشترک تبدیل می‌کند.