گنج سینا اثر مریم ماستری
معرفی کتاب گنج سینا
پیدا کردن راهی برای آموزش مهارتهای زندگی به کودکان، وقتی با داستان و تصویر همراه شود، از حالت دستورهای روزمره فاصله میگیرد. «گنج سینا» با همین نگاه، کودکان سالهای اول دبستان را به تجربهای روایی دعوت میکند؛ تجربهای که در آن یادگیری میتواند از دل همراهی با داستان شکل بگیرد و کودک بهجای شنیدن توصیههای مستقیم، با موقعیتی داستانی روبهرو شود. این کتاب جلد ششم مجموعه «بخوانیم و بدانیم» است و برای پیوند دادن خواندن، خیالپردازی و آموزش مهارتهای زندگی طراحی شده است.
مجموعه «بخوانیم و بدانیم» تاکنون در ده جلد منتشر شده و مخاطب اصلی آن دانشآموزان سالهای اول دوران ابتدایی هستند. هدف مجموعه فقط انتقال یک پیام آموزشی نیست؛ تقویت روانخوانی نیز در کنار آموزش مهارتهای زندگی دنبال میشود. این دو هدف در قالب داستانی و هنری کنار هم قرار میگیرند تا کودک هم با متن همراه شود و هم مفهومی را که در جریان روایت میآموزد، به شکل فعالتری دریافت کند. بنابراین کتاب میتواند هم برای زمان مطالعه و تمرین خواندن مناسب باشد و هم گفتوگویی طبیعی درباره رفتارها و انتخابهای روزمره کودکان ایجاد کند.
درباره کتاب گنج سینا
در این رویکرد، کتاب بهجای آنکه صرفاً فهرستی از بایدها و نبایدها در اختیار کودک بگذارد، آموزش را در دل واقعپنداری داستانی پیش میبرد. توصیههای آشنای پدر و مادر، مانند «بکن» و «نکن»، در قالبی روایی و هنری از شکل فرمان بیرون میآیند. کودک با دنبال کردن داستان و مشارکت ذهنی با آن، فرصت پیدا میکند مهارت را نه فقط بهعنوان یک دستور بیرونی، بلکه بهعنوان دریافتی درونی و وجدانی تجربه کند. همین تغییر زاویه، خواندن را از دریافت منفعلانه به همراهی و فکر کردن نزدیک میکند.
«گنج سینا» از این نظر کتابی است که آموزش و داستان را از یکدیگر جدا نمیکند. متن برای کودکی نوشته شده که هنوز در سالهای نخست مدرسه است و نیاز دارد با زبانی قابلفهم و فضایی جذاب با مفاهیم تازه روبهرو شود. حضور تصاویر جذاب، در کنار روایت، به شکلگیری ارتباطی دیداری و خواندنی کمک میکند و به کودک امکان میدهد مسیر کتاب را با توجه و علاقه بیشتری دنبال کند. نتیجه، تجربهای است که در آن تمرین روانخوانی، توجه به پیام داستان و مشارکت کودک در یادگیری، همزمان پیش میروند.
این کتاب آموزش مهارتهای زندگی را به تجربهای نزدیک به دنیای ذهنی کودک تبدیل میکند. خواننده خردسال با متن روبهرو میشود، آن را دنبال میکند و در جریان داستان برای دریافت مفهوم آموزشی مشارکت دارد. به همین دلیل، ارزش کتاب تنها در پیامی که منتقل میکند خلاصه نمیشود؛ شیوه ارائه پیام نیز اهمیت دارد. کودک بهجای آنکه صرفاً شنونده توصیهای از سوی بزرگسالان باشد، در فرایند فهمیدن نقش میگیرد و میتواند ارتباطی شخصیتر با موضوع برقرار کند.
حضور تصویر در کنار روایت نیز به خواندن شکل ملموستری میدهد. تصاویر جذاب، مسیر ارتباط کودک با کتاب را تقویت میکنند و به او کمک میکنند همراه با متن، فضای داستان را دنبال کند. این ترکیب برای سالهای اول ابتدایی اهمیت دارد؛ زیرا کودک در این دوره همزمان در حال تقویت توانایی خواندن و شکل دادن به برداشت خود از رفتارها و موقعیتهای روزمره است.
نویسنده کتاب گنج سینا
مریم ماستری در «گنج سینا» بر پیوند میان قصه، آموزش و مشارکت کودک تمرکز دارد. اهمیت این رویکرد در آن است که مهارتهای زندگی را از فضای نصیحت مستقیم به محیطی نزدیک به تجربه ذهنی کودک منتقل میکند. نویسنده با انتخاب قالب داستانی و هنری، به مخاطب خردسال اجازه میدهد هنگام خواندن، با جریان روایت همراه شود و مفهوم آموزشی را در ارتباط با آن دریابد. این شیوه، کتاب را برای بزرگسالانی هم قابل توجه میکند که میخواهند آموزش را با خواندن و تجربه داستانی کودک همراه کنند، بیآنکه متن به مجموعهای از فرمانها تبدیل شود.
در این اثر، داستان وسیلهای برای نزدیک شدن کودک به یادگیری است و آموزش در بستری شکل میگیرد که با سن مخاطب هماهنگ شده است. رویکرد نویسنده، خواندن را به فرصتی برای درک و مشارکت تبدیل میکند؛ فرصتی که در آن کودک میتواند بهتدریج پیام داستان را از درون تجربه خواندن دریافت کند.
خرید کتاب گنج سینا به چه کسانی پیشنهاد میشود؟
خرید «گنج سینا» به خانوادههایی پیشنهاد میشود که بهدنبال کتابی برای آموزش غیرمستقیم مهارتهای زندگی به دانشآموزان سالهای اول ابتدایی هستند. اگر ترجیح میدهید کودک بهجای دریافت پیاپی دستورهای رفتاری، از راه داستان با یک مفهوم آموزشی همراه شود، ساختار این کتاب با چنین انتظاری هماهنگ است. والدین میتوانند کتاب را در زمان مطالعه کودک قرار دهند و سپس درباره آنچه در داستان دیده و فهمیده است، با او گفتوگو کنند؛ بدون آنکه گفتوگو را به پرسشوپاسخ خشک یا تکرار توصیهها محدود کنند.
این کتاب برای کودکانی نیز مناسب است که در کنار یادگیری مفاهیم رفتاری، به تمرین خواندن روان نیاز دارند. داستان و تصاویر جذاب، مسیر مطالعه را برای آنها دلپذیرتر میکند و کودک را به مشارکت در روند یادگیری فرامیخواند. از سوی دیگر، مربیان و آموزگاران سالهای نخست ابتدایی میتوانند از آن بهعنوان متنی داستانی برای نزدیک کردن مهارتهای زندگی به تجربه خواندن استفاده کنند. انتظار اصلی از کتاب، ارائه آموزش در قالب روایت و تصویر است؛ نه یک متن آموزشی خشک و مستقیم.
اگر به کتابهای کودک علاقه دارید که میان سرگرمی روایی، تقویت روانخوانی و آموزش مهارتهای زندگی تعادل برقرار میکنند، «گنج سینا» انتخابی همراستا با این نیاز است. این اثر برای خوانندهای ساخته شده که باید در فرایند یادگیری حضور داشته باشد و مفهوم را از مسیر همراهی با داستان دریافت کند. جلد ششم بودن در مجموعه «بخوانیم و بدانیم» نیز به خانوادهها و مراکز آموزشی امکان میدهد آن را در کنار دیگر جلدهای همین مجموعه ببینند و از آن بهعنوان بخشی از یک مسیر پیوسته مطالعه و یادگیری استفاده کنند.
