دماوند = گب آوند اثر عبدالرحمان عمادی

عکس دماوند = گب آوند
عکس دماوند = گب آوند

کتاب دماوند = گب آوند

Damavandایرانشناسی نامواژه‌ای به شعر

انتشارات:

آموت

معرفی کتاب دماوند = گب آوند

کوه دماوند در این کتاب فقط توده‌ای سنگی و بلند در چشم‌انداز ایران نیست؛ پدیده‌ای زنده و معناپرداز است که خاموشی‌اش می‌تواند سخن بگوید. کتاب دماوند = گب آوند نوشته عبدالرحمان عمادی، اثری شعرمحور در حوزه ایران‌شناسی است که این کوه را از زاویه زبان، افسانه، تاریخ و نقش آن در زندگی ایرانیان بررسی می‌کند.

عمادی در این اثر، دماوند را یکی از نمادهای ایران‌زمین می‌داند و می‌کوشد لایه‌های پنهان نام‌ها، روایت‌ها و باورهای پیوندخورده با آن را آشکار کند. اگر دماوند را تنها از دور دیده‌اید یا هر روز از کنار آن عبور می‌کنید، این کتاب دعوتی است برای نگاه‌کردن دوباره به کوهی که در فرهنگ ایرانی، حضوری فراتر از جغرافیا دارد.

درباره کتاب دماوند = گب آوند

محور اصلی کتاب، ارائه تصویری از جهان‌شناسی مربوط به دماوند و نسبت آن با زمین و آسمان است. در این نگاه، کره زمین یا «بوم» همچون ماد و مادر زاینده زمینی‌ها، در اتحاد با جو و هوای بالای آن، یعنی «وابو»، در تندیس کوه دماوند بازتاب پیدا می‌کند. کتاب از همین مسیر، به معنا و نقش زمین، هوا و کوه در شکل‌گیری برداشت‌های انسانی نزدیک می‌شود.

بخشی از تأمل‌های اثر بر نام‌واژه‌های دماوند و معناهای آن‌ها استوار است. «گب» در توضیح نویسنده با بخش نخست واژه دماوند، یعنی «دم»، پیوند دارد و به معنای سخن‌گفتن دانسته می‌شود. از این منظر، دماوند کوهی است که در سکوت خود با انسان سخن می‌گوید و رازهایی نهفته را در دل دارد. نام‌هایی مانند «میشان»، «قَرْشَت»، «دباوند» و «رَی‌نَه» نیز در مسیر شناخت جلوه‌های گوناگون این کوه مطرح می‌شوند.

کتاب همچنین پایه‌های باورهای مربوط به مفهوم دیو را در فرهنگ قدیم ایران، مازندران، طبرستان و البرزیان بررسی می‌کند و داستان‌های پیوسته با دماوند را به یاد می‌آورد. این روایت‌ها در قالب شعر فارسی و دیلمی عرضه شده‌اند؛ بنابراین خواننده هم‌زمان با موضوعات ایران‌شناسی، با تجربه‌ای ادبی و زبانی روبه‌رو می‌شود. زبان شعر به اثر امکان می‌دهد تاریخ و افسانه را نه فقط به شکل گزارشی، بلکه از راه تصویر، آهنگ و تداعی دنبال کنیم.

اشعار کتاب در دو بخش سامان یافته‌اند. بخش نخست با عنوان «کوه‌آموزی» به شناخت کوه اختصاص دارد و در کنار موضوعات مرتبط با دماوند، به فصل‌های چهارگانه سال نیز توجه می‌کند؛ از جمله بهاران که با رعد، تندر و پوشیده‌شدن هوا از ابرها توصیف می‌شود. بخش دوم به جلوه دماوند می‌پردازد و نام‌ها و معناهای گوناگون آن را پی می‌گیرد. اشاره به غارهای فراوان کوه نیز بر وجه رازآمیز و تاریخی آن می‌افزاید؛ غارها در این نگاه، مانند موزه‌هایی از نشانه‌ها و یادگارهای نهفته‌اند.

رویکرد کتاب، ترکیبی از شعر، پژوهش زبانی و بازخوانی روایت‌های فرهنگی است. عمادی به‌جای ارائه تصویری صرفاً دیداری از دماوند، می‌پرسد این کوه چه معنایی برای ایرانیان داشته و چگونه در حافظه، باورها و داستان‌های ایران‌زمین جای گرفته است. از این رو، ارزش خواندن اثر در گشودن راهی برای تأمل درباره رابطه انسان با کوه، طبیعت، زبان و تاریخ نهفته است.

نویسنده کتاب دماوند = گب آوند

عبدالرحمان عمادی در این کتاب با نگاه یک شاعر و پژوهشگر به دماوند نزدیک می‌شود. علاقه او به کوه و کوه‌نوردی در شیوه توصیف اثر حضور دارد؛ زیرا دماوند برای او موضوعی دور و انتزاعی نیست، بلکه کوهی است که از نزدیک با آن زیسته و آن را از منظر شخصی خود توصیف کرده است. دغدغه او در این اثر، پیوند زبان، افسانه و تاریخ با نشانه‌ای مهم از ایران‌زمین است.

از دیگر آثار نام‌برده‌شده از عمادی، کتاب «دوازده گل بهاری» است. در دماوند = گب آوند نیز همان توجه به شعر و فرهنگ ایرانی در پرداختن به موضوع کوه دیده می‌شود؛ با این تفاوت که اینجا دماوند مرکز روایت و اندیشه است و نام‌ها و داستان‌های پیرامون آن، مسیر شناخت کتاب را شکل می‌دهند.

خرید کتاب دماوند = گب آوند به چه کسانی پیشنهاد می‌شود؟

این کتاب برای علاقه‌مندان به ایران‌شناسی، شعر فارسی و دیلمی، فرهنگ‌های محلی و روایت‌های کهن ایران مناسب است. اگر به تاریخ و افسانه‌های مربوط به مازندران، طبرستان و البرز علاقه دارید، اثر عمادی می‌تواند نگاه شما را به دماوند گسترده‌تر کند و این کوه را از منظری زبانی و فرهنگی پیش رویتان بگذارد.

کوه‌نوردان و دوستداران طبیعت نیز مخاطبان طبیعی این کتاب‌اند؛ به‌ویژه کسانی که می‌خواهند در کنار تجربه حضور در کوه، درباره اهمیت نمادین و تاریخی آن بیشتر بدانند. خوانندگانی که به معناشناسی نام‌ها، شعرهای روایی و رابطه انسان با زمین و آسمان علاقه‌مندند نیز از مسیر متفاوت اثر بهره می‌برند. در نهایت، باید انتظار کتابی را داشته باشید که دماوند را هم به‌عنوان کوه و هم به‌عنوان نشانه‌ای از ایران‌زمین می‌خواند و برای فهم آن، شعر، زبان، افسانه و تاریخ را کنار یکدیگر می‌نشاند.

عبدالرحمان عمادی
عبدالرحمان عمادی

دیگر آثار این نویسنده

هون اوستا (جستاری در نامواژه‌های موسیقی ایران)
آسمانکت (چند رسم مردمی)
دوازده گل بهاری (نگاهی به ادبیات دیلمی و طبری)
خوزستان (در نامواژه‌های آن)
لامداد (چند جستار از ایران)
چند صد نام دریای خزر
دماوند = گب آوند
فره‌گان
بی، بیه
دیلمون پارسی