گفتوگو با عباس کیارستمی اثر مهدی مظفری ساوجی
معرفی کتاب گفتوگو با عباس کیارستمی
اگر می‌خواهید عباس کیارستمی را نه‌فقط از مسیر فیلم‌هایش، بلکه از خلال نگاه، خاطرات و گفت‌وگوهای خودش بشناسید، کتاب گفتوگو با عباس کیارستمی می‌تواند دریچه‌ای متفاوت به جهان این هنرمند باشد. مهدی مظفری ساوجی در این اثر، زندگی شخصی و هنری کیارستمی را در قالب مجموعه‌ای از گفت‌وگوها، گزارش‌ها و مرور آثار او دنبال می‌کند.
این کتاب تصویری چندلایه از هنرمندی ارائه می‌دهد که درباره سینما، تصویر، تجربه‌های شخصی و چهره‌های اثرگذار هنر سخن می‌گوید. جذابیت اصلی اثر در این است که خواننده با روایت‌هایی روبه‌رو می‌شود که از زبان خود عباس کیارستمی بیان شده‌اند و فضای گفت‌وگوها، بیش از یک معرفی معمولی، به شناختی نزدیک و انسانی از او کمک می‌کند.
درباره کتاب گفتوگو با عباس کیارستمی
کتاب از سه بخش تشکیل شده است. در آغاز، اشعاری که مهدی مظفری ساوجی به عباس کیارستمی تقدیم کرده، قرار گرفته‌اند. سپس بخش نخست با عنوان «گزارش» آغاز می‌شود؛ بخشی که در آن فیلم‌شناسی و کتاب‌شناسی کیارستمی، مروری بر آثار او و مطالبی درباره بزرگداشت‌ها، افتخارات و جوایزش ارائه می‌شود. این قسمت، زمینه‌ای مناسب برای ورود به گفت‌وگوهای اصلی کتاب فراهم می‌کند.
بخش دوم به فیلمی می‌پردازد که از آن به‌عنوان تأثیرگذارترین فیلم زندگی عباس کیارستمی یاد شده است. در کنار این موضوع، قسمتی کوتاه با عنوان «در آغاز تصویر بود» آمده که توجه کتاب را بار دیگر به اهمیت تصویر و نسبت آن با جهان هنری کیارستمی معطوف می‌کند. این بخش‌ها میان اطلاعات، تأمل و روایت حرکت می‌کنند و مسیر کتاب را به گفت‌وگوهای مفصل پایانی می‌رسانند.
بخش سوم، با عنوان «گفتوگو»، بیشترین حجم کتاب را به خود اختصاص داده است. این گفت‌وگوها حاصل حدود هفت ساعت گفت‌وگوی مهدی مظفری ساوجی با عباس کیارستمی هستند. قرار بود این صحبت‌ها ادامه پیدا کند، اما مشغله‌های فراوان کیارستمی و پس از آن درگذشت تأسف‌بار او، این مجموعه را در همین اندازه باقی گذاشت.
گفت‌وگوهای کتاب ترتیب خطی و منظمی ندارند. بحث‌ها متناسب با موضوع و حال‌وهوای گفتوگو، پیوسته میان گذشته، حال و آینده رفت‌وآمد می‌کنند. همین جابه‌جایی زمانی، شکل روایت را از یک زندگی‌نامه رسمی جدا می‌کند و به آن حالتی زنده، سیال و شخصی می‌دهد. خواننده در این مسیر، با خاطره‌ها و ناگفته‌هایی همراه می‌شود که در روایت‌های معمول کمتر مجال طرح پیدا می‌کنند.
کیارستمی در خلال این صحبت‌ها از زندگی شخصی و هنری خود می‌گوید و نگاهش به آدم‌ها، آثار و تجربه‌های گوناگون را بیان می‌کند. نام‌هایی چون ناصر تقوایی، داریوش مهرجویی، مسعود کیمیایی، اصغر فرهادی، ابراهیم گلستان، فدریکو فلینی و چارلی چاپلین نیز در جریان بحث‌ها مطرح می‌شوند. حضور این نام‌ها، گفت‌وگوها را به شبکه‌ای از خاطرات و اشاره‌های هنری پیوند می‌دهد.
ارزش خواندن این اثر فقط در گردآوری اطلاعات درباره یک فیلم‌ساز خلاصه نمی‌شود. ساختار سه‌بخشی کتاب، در کنار روایت غیرخطی گفت‌وگوها، به خواننده اجازه می‌دهد کیارستمی را از زاویه‌های گوناگون دنبال کند: به‌عنوان هنرمندی صاحب آثار، شخصیتی با تجربه‌های شخصی و فردی که درباره سینما و دیگر چهره‌های هنری سخن می‌گوید. از این رو، کتاب هم برای شناخت کارنامه او اهمیت دارد و هم برای درک لحن و نگاهش.
نویسنده کتاب گفتوگو با عباس کیارستمی
مهدی مظفری ساوجی نویسنده و گفت‌وگوشونده این اثر است و بخش عمده کتاب را به گفتوگو با عباس کیارستمی اختصاص داده است. نقش او در کتاب تنها ثبت پرسش و پاسخ نیست؛ او ساختاری سه‌بخشی برای اثر فراهم کرده و در کنار گفت‌وگوها، گزارش، مرور آثار، فیلم‌شناسی، کتاب‌شناسی و بخش‌های مقدماتی را نیز گرد آورده است.
رویکرد مظفری ساوجی در این کتاب، نزدیک شدن به زندگی و جهان فکری کیارستمی از راه صحبت مستقیم با اوست. به همین دلیل، کتاب میان معرفی مستند، روایت شخصی و گفت‌وگوی هنری حرکت می‌کند. پرسش‌ها و موضوعات، امکان می‌دهند خواننده با بخش‌هایی از تجربه‌های کیارستمی روبه‌رو شود که در قالبی غیررسمی و بدون ترتیب زمانی ثابت مطرح شده‌اند.
خرید کتاب گفتوگو با عباس کیارستمی به چه کسانی پیشنهاد می‌شود؟
این کتاب برای علاقه‌مندان به عباس کیارستمی، سینمای ایران و مطالعه درباره زندگی و آثار فیلم‌سازان انتخابی مناسب است. اگر دوست دارید درباره فیلم‌شناسی، کتاب‌شناسی، مسیر هنری و نگاه شخصی کیارستمی بیشتر بدانید، بخش‌های مختلف کتاب می‌توانند تصویری گسترده‌تر از این هنرمند در اختیارتان بگذارند.
اگر از گفت‌وگوهای هنری و زندگی‌نامه‌هایی که بر روایت مستقیم شخصیت اصلی تکیه دارند لذت می‌برید، بخش سوم کتاب برای شما اهمیت ویژه‌ای خواهد داشت. در این بخش نباید انتظار روایتی کاملاً خطی و فصل‌بندی‌شده داشته باشید؛ گفت‌وگوها با حرکت میان زمان‌ها و موضوعات شکل گرفته‌اند و بیشتر تجربه‌ای زنده از شنیدن صدای کیارستمی فراهم می‌کنند.
خوانندگان علاقه‌مند به سینما، تصویر، تاریخ شفاهی هنر و چهره‌هایی مانند ناصر تقوایی، داریوش مهرجویی، مسعود کیمیایی، اصغر فرهادی، ابراهیم گلستان، فدریکو فلینی و چارلی چاپلین نیز می‌توانند از اشاره‌ها و بحث‌های این اثر بهره ببرند. در نهایت، گفتوگو با عباس کیارستمی کتابی است برای کسانی که می‌خواهند پشت آثار، با تجربه‌ها و نگاه هنرمندی روبه‌رو شوند که روایتش را با زبان خودش پیش می‌برد.
