این پرنده از دوران سلجوقیان آمده است اثر ایرج ضیایی

عکس این پرنده از دوران سلجوقیان آمده است
عکس این پرنده از دوران سلجوقیان آمده است

کتاب این پرنده از دوران سلجوقیان آمده است

Persian poetry

انتشارات:

چشمه

نویسنده:

ایرج ضیایی

نویسنده:

ایرج ضیایی

معرفی کتاب این پرنده از دوران سلجوقیان آمده است

«این پرنده از دوران سلجوقیان آمده است» عنوانی است که از همان ابتدا خواننده را با تصویری رازآلود و تاریخی روبه‌رو می‌کند؛ اما مسیر کتاب به گذشته‌نگری ساده محدود نمی‌شود. این اثر از جهان شعر ایرج ضیایی می‌آید؛ جهانی که در آن شیء معمولی می‌تواند شخصیت، حضور و معنایی مستقل پیدا کند. کتاب با زبانی شاعرانه، نگاه ما را به چیزهایی برمی‌گرداند که معمولاً در زندگی روزمره نادیده گرفته می‌شوند و از دل همین توجه، تجربه‌ای متفاوت از شعر شکل می‌گیرد.

در فضای این کتاب، اشیا فقط پس‌زمینه یا ابزار نیستند. آن‌ها دیده می‌شوند، باور می‌شوند و گاهی از حالت آشنا و مقدس‌شده خود فاصله می‌گیرند تا با صورتی تازه در برابر خواننده قرار بگیرند. این نگاه، شعر را به تجربه‌ای برای کشف رابطه انسان با جهان پیرامون تبدیل می‌کند؛ رابطه‌ای که در آن نزدیکی، تردید، بی‌اعتمادی و دلبستگی هم‌زمان حضور دارند.

درباره کتاب این پرنده از دوران سلجوقیان آمده است

موضوع اصلی کتاب، تشخص بخشیدن به اشیاست؛ یعنی اشیا در شعر ایرج ضیایی صرفاً نام‌هایی برای اشاره به چیزها نیستند، بلکه حضوری محسوس و اثرگذار پیدا می‌کنند. شاعر آن‌ها را جدی می‌گیرد و به خواننده یادآوری می‌کند که جهان پیرامون، بیشتر از آنچه در نگاه اول به نظر می‌رسد، ظرفیت معنا دارد. با این حال، این باور به اشیا به معنای تسلیم شدن در برابر آن‌ها نیست. در نگاه شاعر، باید اشیا را بیش از پیش دید و باور کرد، اما نباید دل به آن‌ها بست.

همین دوگانگی، یکی از جذابیت‌های رویکرد کتاب است. از یک سو، اشیای روزمره از حاشیه به مرکز شعر می‌آیند و شأنی مستقل پیدا می‌کنند؛ از سوی دیگر، شاعر اجازه نمی‌دهد این حضور به دلبستگی بی‌چون‌وچرا تبدیل شود. نتیجه، شعری است که با امر عادی و ملموس کار می‌کند، اما از آن تجربه‌ای فکری و حسی می‌سازد. خواننده در مواجهه با این شعرها، ممکن است به اشیای اطراف خود دوباره نگاه کند و در چیزهای آشنا، وجهی ناآشنا ببیند.

فضای کتاب در عین توجه به اشیا، از عاطفه و خاطره نیز خالی نیست. تصویری مانند نامه‌هایی که خصمانه یا عاشقانه نیستند، بلکه گرم، جوان، خام و نرم‌اند و در اتاقی پنهان‌کننده هفده‌سالگی گسترده می‌شوند، نمونه‌ای از پیوند میان شیء، زمان و احساس است. در این تصویر، نامه تنها یک نوشته نیست؛ حامل گرمای رابطه، جوانی و خاطره‌ای پنهان است. برگ انجیر نیز به تصویری حسی تبدیل می‌شود که حرکت و گستردگی نامه‌ها را قابل لمس می‌کند.

این کتاب برای خواننده‌ای ارزشمند است که از شعر انتظار تکرار احساسات آشنا را ندارد و می‌خواهد با نگاهی متفاوت به جهان روزمره نزدیک شود. شعرهای کتاب به‌جای آنکه تنها بر هیجان یا توضیح مستقیم تکیه کنند، توجه را به کیفیت حضور اشیا و رابطه آن‌ها با تجربه انسانی معطوف می‌کنند. ازاین‌رو، خواندن آن می‌تواند فرصتی برای مکث، مشاهده و بازاندیشی درباره چیزهایی باشد که در عادت‌های روزانه از کنارشان عبور می‌کنیم.

نویسنده کتاب این پرنده از دوران سلجوقیان آمده است

ایرج ضیایی شاعری است که مسیر شعری خود را مستقل از هیاهو و جریان‌های کارگاهی شعر دهه هفتاد دنبال کرده است. در دوره‌ای که بخشی از شاعران تحت‌تأثیر نظریه‌ها و جریان‌های ادبی به ساختن شعرهایی مونتاژگونه گرایش پیدا کردند، او اسیر این فضا نشد و بر تجربه و نگاه شخصی خود تکیه کرد. این استقلال، در رویکرد او به شعر اشیا نیز دیده می‌شود؛ رویکردی که به اشیا تشخص می‌بخشد و آن‌ها را به موضوعی جدی برای شعر تبدیل می‌کند.

ضیایی با پشتوانه تجربه‌ای که از دهه پنجاه در عرصه شعر داشته، به‌دنبال بیان شعری متفاوت رفته است. در کار او، اشیا نه عناصر بی‌جان و تزئینی، بلکه بخشی از میدان ادراک و احساس‌اند. شاعر آن‌ها را باورپذیر می‌کند، اما هم‌زمان فاصله‌ای انتقادی با دلبستگی به آن‌ها نگه می‌دارد. به همین دلیل، شعر او می‌تواند برای مخاطبانی که به تجربه‌های مستقل، نگاه‌های غیرمتعارف و کشف ظرفیت‌های پنهان زبان علاقه دارند، خواندنی باشد.

خرید کتاب این پرنده از دوران سلجوقیان آمده است به چه کسانی پیشنهاد می‌شود؟

اگر به شعر معاصر فارسی و تجربه‌هایی علاقه دارید که از مسیرهای رایج فاصله می‌گیرند، این کتاب می‌تواند انتخابی مناسب برای شما باشد. مطالعه آن به‌ویژه به کسانی پیشنهاد می‌شود که دوست دارند اشیای روزمره را در جایگاهی تازه ببینند و از شعر، نگاهی متفاوت به رابطه انسان، خاطره و جهان پیرامون به دست آورند.

اگر از شعرهایی لذت می‌برید که به‌جای توضیح مستقیم، از تصویر و حضور چیزها معنا می‌سازند، فضای این اثر با سلیقه شما هماهنگ خواهد بود. همچنین خوانندگانی که به شعر اشیا، عاطفه‌های ظریف، نامه، خاطره و تصویرهای شاعرانه علاقه‌مندند، می‌توانند در این کتاب تجربه‌ای تأمل‌برانگیز پیدا کنند. انتظار شما از این اثر باید مواجهه با شعری مستقل و مبتنی بر مشاهده باشد؛ شعری که اشیا را جدی می‌گیرد، اما وابستگی به آن‌ها را به پرسش می‌کشد. در نهایت، این کتاب برای کسانی مناسب است که می‌خواهند هنگام خواندن شعر، هم با تصویرهای ملموس روبه‌رو شوند و هم در معنای پنهان آن‌ها مکث کنند.

ایرج ضیایی
ایرج ضیایی

دیگر آثار این نویسنده

جغد کوچک ترسو (رحلی) کتابنیستان #
جنون دارد این دوچرخه
این پرنده از دوران سلجوقیان آمده است
مراثی محله‌های مرده