تئاترنویسی سپید اثر سعیدرضا خوش‌شانس

معرفی کتاب تئاترنویسی سپید: درآمدی بر تئاترنویسی پست‌مدرنیستی

تئاتر پست‌مدرنیستی، با تعاریف چندلایه و مرزهای متغیرش، یکی از بحث‌برانگیزترین جریان‌های تئاتر معاصر است. کتاب تئاترنویسی سپید: درآمدی بر تئاترنویسی پست‌مدرنیستی نوشتهٔ سعیدرضا خوش‌شانس، پژوهشی است برای نزدیک‌شدن به چیستی این جریان و بررسی جایگاه متن، تئاترنویسی و ادبیات دراماتیک در آن.

این کتاب از پرسشی مهم آغاز می‌کند: آیا تئاتر پست‌مدرنیستی واقعاً به متن و نمایشنامه بی‌اعتناست؟ نویسنده با تمرکز بر تعریف‌ها، ویژگی‌ها و نمونه‌ای شاخص از این جریان، مسیر مطالعه‌ای توصیفی و تحلیلی را پیش می‌گیرد و می‌کوشد تصویری منسجم‌تر از تئاترنویسی پست‌مدرنیستی، که در این اثر «تئاترنویسی سپید» نامیده می‌شود، ارائه دهد.

درباره کتاب تئاترنویسی سپید: درآمدی بر تئاترنویسی پست‌مدرنیستی

موضوع اصلی کتاب، بررسی رابطهٔ تئاتر پست‌مدرنیستی با تئاترنویسی و متن نمایشی است. دربارهٔ این جریان، دیدگاه‌ها و ادعاهای گوناگونی مطرح شده، اما پراکندگی تعریف‌ها می‌تواند شناخت دقیق آن را دشوار کند. کتاب با سازمان‌دهی این بحث‌ها، به‌دنبال آن است که مفاهیم مرتبط با تئاتر پست‌مدرنیستی را روشن‌تر کند و به جایگاه نمایشنامه در این جریان بپردازد.

در این پژوهش، مسئلهٔ اصالت متن و ادبیات دراماتیک در تئاتر پست‌مدرنیستی اهمیت ویژه‌ای دارد. از یک سو، برخی برداشت‌ها این جریان را بی‌توجه به نمایشنامه‌نویسی می‌دانند؛ از سوی دیگر، توجه به آثار و شیوه‌های اجرایی مشخص نشان می‌دهد که برای فهم رابطهٔ متن و اجرا، بررسی دقیق‌تر ضروری است. کتاب این مسئله را به‌عنوان یکی از محورهای بنیادین مطالعه دنبال می‌کند.

بخش مهمی از کتاب به ریچارد فورمن اختصاص دارد؛ هنرمندی که در بسیاری از نوشته‌های دانشگاهی، تئاترنویس و کارگردانی وابسته به جریان تئاتر پست‌مدرنیستی آمریکا معرفی شده است. کتاب ارتباط میان تئاتر ریچارد فورمن، کمپانی و جریان «آنتولوجیکال ـ هیستریک» و تئاتر پست‌مدرنیستی را به شیوه‌ای توصیفی و تحلیلی بررسی می‌کند.

تمرکز بر فورمن، امکان می‌دهد بحث کلی کتاب به نمونه‌ای مشخص پیوند بخورد. خواننده در مسیر مطالعه با مسئلهٔ سبک، نسبت اثر با جریان پست‌مدرنیستی و جایگاه تئاترنویس در این چارچوب روبه‌رو می‌شود. بنابراین اثر فقط به ارائهٔ تعریف‌های کلی بسنده نمی‌کند، بلکه می‌کوشد ارتباط میان مفاهیم نظری و یک نمونهٔ هنری را نیز توضیح دهد.

تئاترنویسی سپید برای خوانندگانی ارزشمند است که می‌خواهند میان نظریهٔ تئاتر، نمایشنامه‌نویسی و تحلیل آثار پست‌مدرنیستی ارتباط برقرار کنند. این کتاب به‌جای روایت داستانی یا آموزش گام‌به‌گام نوشتن نمایشنامه، اثری پژوهشی و تحلیلی است؛ پس باید از آن انتظار مواجهه با مسئله‌های نظری، تعریف‌ها و بررسی جایگاه متن در تئاتر پست‌مدرنیستی را داشت.

نویسنده کتاب تئاترنویسی سپید: درآمدی بر تئاترنویسی پست‌مدرنیستی

سعیدرضا خوش‌شانس نویسنده، تئاترنویس، دراماتورژ، منتقد، مترجم و پژوهشگر ایرانی تئاتر و سینماست و سابقهٔ تدریس در این حوزه را دارد. او دانش‌آموختهٔ ادبیات نمایشی است و در زمینه‌های نمایشنامه‌نویسی، پژوهش و بازیگری تئاتر، جوایزی از جشنواره‌های داخلی و بین‌المللی دریافت کرده است.

خوش‌شانس از سال‌های جوانی به نوشتن داستان کوتاه و مقاله‌های پژوهشی پرداخته و با مطالعهٔ ادبیات دراماتیک غرب، اسطوره‌شناسی و فلسفه به تئاترنویسی روی آورده است. مطالعات او در نقد ادبی، اسطوره‌شناسی و هنرهای نمایشی، در رویکرد پژوهشی این کتاب نیز بازتاب دارد. او تحصیل در مهندسی پتروشیمی را نیمه‌کاره گذاشت و پس از دریافت مدرک کاردانی، در رشتهٔ ادبیات دراماتیک و کارگردانی تئاتر در دانشگاه هنر تهران ادامهٔ تحصیل داد.

خرید کتاب تئاترنویسی سپید: درآمدی بر تئاترنویسی پست‌مدرنیستی به چه کسانی پیشنهاد می‌شود؟

اگر در رشتهٔ تئاتر، ادبیات نمایشی یا پژوهش هنر مطالعه می‌کنید، این کتاب می‌تواند برای شناخت منظم‌تر تئاتر پست‌مدرنیستی و نسبت آن با نمایشنامه‌نویسی مناسب باشد. دانشجویان و پژوهشگرانی که به تحلیل متن، ادبیات دراماتیک و جریان‌های تئاتری علاقه دارند، از تمرکز کتاب بر تعریف‌ها و پیوند میان نظریه و نمونهٔ اجرایی بهره می‌برند.

این اثر همچنین برای علاقه‌مندان به ریچارد فورمن و تئاتر «آنتولوجیکال ـ هیستریک» انتخابی مرتبط است. اگر دنبال کتابی هستید که به‌جای معرفی عمومی تئاتر، یک مسئلهٔ نظری مشخص را پی بگیرد و آن را با رویکردی توصیفی و تحلیلی بررسی کند، تئاترنویسی سپید می‌تواند مطالعه‌ای متناسب با دغدغه‌های شما باشد.