تئاتر فلسفه اثر Michel Foucault

عکس تئاتر فلسفه
عکس تئاتر فلسفه

کتاب تئاتر فلسفه

گزیده‌ای از درس گفتارها، کوتاه نوشت‌ها، گفت و گوها

انتشارات:

نی

نویسنده:

Michel Foucault

نویسنده:

Michel Foucault

قیمت:

1,200,000

10٪

1,080,000

قیمت:

1,200,000

10٪

1,080,000

معرفی کتاب تئاتر فلسفه: گزیده‌ای از درس‌گفتارها، کوتاه نوشت‌ها، گفت و گوها و…

اگر فلسفه را نه فقط مجموعه‌ای از نظریه‌ها، بلکه صحنه‌ای برای ظهور اندیشه‌ها بدانیم، با تصویری متفاوت از تاریخ فلسفه روبه‌رو می‌شویم. کتاب «تئاتر فلسفه: گزیده‌ای از درس‌گفتارها، کوتاه نوشت‌ها، گفت و گوها و…» نوشته میشل فوکو، همین جابه‌جایی نگاه را پیش می‌کشد: اندیشه روی صحنه می‌آید، چهره عوض می‌کند، از نقابی به نقاب دیگر می‌رود و در حرکت‌هایی گاه جهنده، رقصان و پیش‌بینی‌ناپذیر خود را نشان می‌دهد.

این اثر برای خوانندگانی است که فلسفه را در قالبی زنده، تصویری و متفاوت دنبال می‌کنند. در آن، فلسفه همچون تئاتری از تقلیدبازی‌ها و صحنه‌های متعدد ظاهر می‌شود؛ صحنه‌هایی گریزان و آنی که در آن حرکت‌ها، حتی وقتی آشکار نیستند، به یکدیگر اشاره می‌کنند. چنین نگاهی، کتاب را از یک معرفی خطی و خشک از فیلسوفان دور می‌کند و آن را به تجربه‌ای درباره تفاوت، بازگشت و دگرگونی چهره‌های فلسفی تبدیل می‌سازد.

درباره کتاب تئاتر فلسفه: گزیده‌ای از درس‌گفتارها، کوتاه نوشت‌ها، گفت و گوها و…

محور اصلی کتاب، تبدیل فلسفه به تئاتر است؛ تئاتری که در آن اندیشه‌ها نقش‌هایی ثابت و از پیش تعیین‌شده ندارند. متن از اندیشه‌ای سخن می‌گوید که قرار نیست از دوردست‌ها بیاید، بلکه همین‌جا، در متن‌های ژیل دلوز، در برابر ما و در میان ما حرکت می‌کند. این اندیشه با صفت‌هایی مانند تناسلی، اشتدادی، آری‌گو و نامعقول توصیف می‌شود؛ صفت‌هایی که هرکدام به وجهی از نیروی تفاوت و گریز از پیش‌بینی اشاره دارند.

در این چشم‌انداز، تفاوت چیزی نیست که بتوان به‌سادگی آن را پیش‌بینی کرد یا در قالبی ثابت نگه داشت. بااین‌حال، همین تفاوت سبب می‌شود فیلسوفانی چون افلاطون، دانز اسکوتس، اسپینوزا، لایبنیتس و کانت همچون نقاب‌هایی دوباره بازگردند. بازگشت آنان به معنای تکرار ساده گذشته نیست؛ هر چهره در صحنه‌ای تازه، در ارتباطی تازه و در کنار امکان‌های تازه برای خواندن فلسفه ظاهر می‌شود. کتاب از همین راه، تاریخ فلسفه را به نمایشی چندلایه از چهره‌ها، نقاب‌ها و حرکت‌ها بدل می‌کند.

تصویرهای متن، بخش مهمی از تجربه خواندن را می‌سازند. زیر نقاب سقراط، ناگهان سوفیست قهقهه می‌زند؛ وجه‌های اسپینوزا دایره‌ای مرکززدوده ترسیم می‌کنند و جوهر همچون سیاره‌ای دیوانه پیرامون آن می‌چرخد. فیشته با جمله‌ای درباره ترک‌خوردگی و انحلال خود ظاهر می‌شود و لایبنیتس در رأس هرم، در تاریکی، موسیقی آسمانی را پیرو لونر تشخیص می‌دهد. این تصویرها صرفاً آرایه‌هایی ادبی نیستند؛ آن‌ها راهی برای نشان دادن حرکت مفاهیم و بی‌ثباتی نقش‌ها در تئاتر فلسفه‌اند.

در بخش دیگری از این صحنه خیال‌پردازانه، دانز اسکوتس سرش را از پنجره مدور اتاقک نگهبانی لوگزامبورگ بیرون می‌آورد و سیبیل‌های انبوهش به سیبیل‌های نیچه بدل می‌شوند؛ سیبیل‌هایی که به کلوسوفسکی تغییر چهره داده‌اند. این تغییر چهره‌ها نشان می‌دهند که متن به‌جای جداسازی کامل فیلسوفان، میان آنان پیوندهایی غیرمنتظره برقرار می‌کند. نتیجه، روایتی مفهومی و درعین‌حال نمایشی است که مخاطب را به دنبال کردن جابه‌جایی‌ها، تضادها و نشانه‌های پنهان دعوت می‌کند.

ساختار گزیده‌ای کتاب، شامل درس‌گفتارها، کوتاه‌نوشت‌ها، گفت‌وگوها و نوشته‌هایی دیگر است. همین تنوع قالب، امکان می‌دهد موضوع فلسفه از زاویه‌های گوناگون دنبال شود؛ گاهی در قالب توضیحی فشرده، گاهی در گفت‌وگویی باز و گاهی در متنی تصویری و فشرده. خواننده نباید انتظار یک روایت ساده و یک‌دست را داشته باشد؛ ارزش این کتاب در حرکت میان صورت‌های مختلف نوشتار و در گشودن فضایی برای مواجهه‌ای متفاوت با مفاهیم فلسفی است.

نویسنده کتاب تئاتر فلسفه: گزیده‌ای از درس‌گفتارها، کوتاه نوشت‌ها، گفت و گوها و…

میشل فوکو در این کتاب فلسفه را با زبانی مفهومی، فشرده و سرشار از تصویر دنبال می‌کند. رویکرد او به‌جای آن‌که فیلسوفان را فقط در جایگاه صاحبان نظام‌های بسته قرار دهد، بر حرکت میان چهره‌ها و نقاب‌ها تمرکز دارد. در این نگاه، نام‌های بزرگ تاریخ فلسفه به عناصر یک صحنه تبدیل می‌شوند؛ عناصری که با تغییر جایگاه و ارتباطشان، معناهای تازه‌ای پیدا می‌کنند.

تمرکز بر دلوز و در کنار هم نشاندن نام‌هایی مانند افلاطون، اسپینوزا، لایبنیتس، کانت، فیشته، نیچه و کلوسوفسکی، نشان می‌دهد که دغدغه اصلی متن، نمایش تفاوت و بازآرایی نسبت میان اندیشه‌هاست. فوکو با انتخاب قالب‌های گوناگون، خواننده را به فلسفه‌ای دعوت می‌کند که فقط برای تعریف کردن نیست؛ فلسفه‌ای است که حرکت می‌کند، تغییر چهره می‌دهد و از مخاطب می‌خواهد در برابر این حرکت، دقیق و فعال بماند.

خرید کتاب تئاتر فلسفه: گزیده‌ای از درس‌گفتارها، کوتاه نوشت‌ها، گفت و گوها و… به چه کسانی پیشنهاد می‌شود؟

این کتاب به علاقه‌مندان فلسفه معاصر، تاریخ فلسفه و نوشته‌هایی درباره دلوز پیشنهاد می‌شود؛ به‌ویژه اگر از متن‌هایی لذت می‌برید که مفاهیم را با تصویر، استعاره و جابه‌جایی نقش‌ها پیش می‌برند. اگر به افلاطون، اسپینوزا، لایبنیتس، کانت، نیچه یا دیگر چهره‌های حاضر در این متن علاقه دارید، مواجهه با آنان در قالب نقاب‌های یک تئاتر می‌تواند نگاهتان به نسبت میان فیلسوفان و اندیشه‌ها را تغییر دهد.

همچنین، اگر دنبال کتابی هستید که فلسفه را از شکل صرفاً توضیحی بیرون بیاورد و آن را به تجربه‌ای نمایشی، چندلایه و پیش‌بینی‌ناپذیر نزدیک کند، «تئاتر فلسفه» انتخابی متناسب با این سلیقه است. از این اثر انتظار پاسخ‌های ساده یا یک جمع‌بندی نهایی نداشته باشید؛ با متنی روبه‌رو خواهید شد که شما را به تماشای حرکت اندیشه، تشخیص نقاب‌ها و دنبال کردن تفاوت‌هایی دعوت می‌کند که در میان چهره‌های فلسفه ظاهر می‌شوند.

دیگر آثار این نویسنده

پیدایش کلینیک
نظم امور (تیسا)
کاربست لذات (کتاب‌پارسه)
امنیت، قلمرو، جمعیت: درس گفتارهای کولژ دو فرانس ۱۹۷۷-۱۹۷۸
ادوار مانه و شیئیت نقاشی
صراحت بیان (درس گفتارهای فوکو در دانشگاه برکلی)
کلام بعد از مرگ آغاز می‌شود
حکمرانی بر خود و دیگران
آیا قیام‌کردن بی‌فایده است؟
درآمدی بر انسان‌شناسی کانت