تاریخ نقد جدید (جلد۵) اثر رنه ولک
معرفی کتاب تاریخ نقد جدید (جلد۵)
نقد ادبی فقط داوری درباره یک اثر نیست؛ راهی است برای فهم ادبیات، خاستگاه آن و تأثیری که بر زندگی و تمدن انسانی میگذارد. کتاب تاریخ نقد جدید (جلد۵) نوشته رنه ولک، خواننده را به نیمه نخست قرن بیستم میبرد؛ دورهای که در آن سمبولیسم، نقد دانشگاهی، روانکاوی و مارکسیسم، چشماندازهای تازهای پیش روی منتقدان قرار دادند. این جلد، با تمرکز عمده بر نقد انگلیسی، مسیر شکلگیری و تحول دیدگاههایی را دنبال میکند که ادبیات را از زاویهای تاریخی، نظری و تحلیلی بررسی میکنند.
رنه ولک در این اثر، تاریخ نقد را مجموعهای از نامها و نظریههای جدا از هم نمیبیند. نگاه او به نقد، هم جنبه حکمی و عملی دارد و به داوری درباره آثار و نویسندگان میپردازد و هم به اصل و اساس ادبیات، نظریه ادبی، خاستگاه، نقش و تأثیر آن توجه میکند. از همین رو، این کتاب برای خوانندگانی که میخواهند نسبت میان نقد ادبی و جریانهای فکری قرن بیستم را بهتر بشناسند، اثری قابل تأمل است.
درباره کتاب تاریخ نقد جدید (جلد۵)
جلد پنجم از مجموعه هشتجلدی تاریخ نقد جدید با نقد در نیمه نخست قرن بیستم و سمبولیسم در انگلستان آغاز میشود. تمرکز اصلی این جلد بر نقد انگلیسی است؛ در حالی که جلد بعدی به نقد آمریکایی اختصاص دارد. این تفکیک به خواننده امکان میدهد مسیرهای متفاوت رشد نقد در این دو حوزه را با دقت بیشتری دنبال کند و ببیند چگونه نقد انگلیسی در کنار جریانهای فکری دیگر، صورتهای متنوعی پیدا کرده است.
ولک پس از بررسی سمبولیسم، به منتقدان دانشگاهی، از جمله والتر رالی، میپردازد. سپس نقش گروه بلومزبری و ظهور رمانتیکهای جدید را بررسی میکند و سرانجام با بررسی آرای ویلیام امپسن، بحث این جلد را به پایان میرساند. این ترتیب، کتاب را به روایتی پیوسته از تحول نقد تبدیل میکند؛ روایتی که در آن هر جریان در ارتباط با فضای فکری و ادبی زمان خود دیده میشود.
در این بررسی، نقد مارکسیستی در کشورهای مورد بحث و تأثیر فروید بر گرایش منتقدان به تحلیل روانی نیز جایگاه مهمی دارند. بنابراین، خواننده با کتابی روبهروست که نقد ادبی را تنها در محدوده زیباییشناسی اثر دنبال نمیکند، بلکه به پیوند آن با اندیشههای اجتماعی و روانشناختی نیز توجه نشان میدهد. نقل بحثهای مربوط به ییتس درباره انواع نمادپردازی، از جمله نمادپردازی تلویحی، ساخت ارادی و اختیاری و کشف دنیای ملکوتی، نمونهای از توجه کتاب به مسائل نظری و دشواریهای تفسیر ادبی است. در این بخش، مسئله سازگار ساختن اضداد نیز در کانون بحثهای انتقادی قرار میگیرد.
سبک کتاب تحلیلی، تاریخی و نظری است. خواننده نباید انتظار داستانگویی یا خلاصهای ساده از مکاتب ادبی داشته باشد؛ این اثر برای دنبال کردن سیر اندیشهها، مقایسه دیدگاههای منتقدان و درک جایگاه هر جریان در تاریخ نقد نوشته شده است. در واقع، ارزش مطالعه آن در کنار هم قرار دادن تاریخ ادبی، نظریه نقد و تحلیل دیدگاههای منتقدان است.
نویسنده کتاب تاریخ نقد جدید (جلد۵)
رنه ولک، منتقد و مورخ ادبی آمریکایی ـ چک و یکی از چهرههای برجسته نقد ادبی در قرن بیستم بود. او از مکتب زبانشناسی و متنشناسی پراگ برخاست و در اوایل جنگ جهانی دوم به آمریکا مهاجرت کرد؛ جایی که مطالعات خود را تا پایان عمر ادامه داد. این پیشینه فکری، در توجه او به زبان، متن، تاریخ اندیشه و ارتباط میان نظریه و نقد ادبی بازتاب پیدا میکند.
شاهکار ولک مجموعه هشتجلدی تاریخ نقد جدید است؛ مجموعهای که نظریههای نقد را از سال ۱۷۵۰ تا ۱۹۵۰ بررسی، تحلیل و ثبت میکند. در این مجموعه، نقد هم داوری درباره آثار و نویسندگان است و هم پژوهشی درباره ماهیت ادبیات و نقش آن در زندگی و تمدن بشری. ترجمه فارسی این مجموعه را سعید ارباب شیرانی انجام داده است و جلد پنجم نیز با همین رویکرد، خواننده را با بخشی مهم از تاریخ نقد انگلیسی آشنا میکند.
خرید کتاب تاریخ نقد جدید (جلد۵) به چه کسانی پیشنهاد میشود؟
این کتاب به دانشجویان و پژوهشگران ادبیات، علاقهمندان نظریه ادبی و خوانندگانی پیشنهاد میشود که میخواهند نقد انگلیسی در نیمه نخست قرن بیستم را به شکلی منظم و تاریخی دنبال کنند. اگر به سمبولیسم، نقد دانشگاهی، گروه بلومزبری، رمانتیکهای جدید یا آرای ویلیام امپسن علاقه دارید، موضوعات اصلی این جلد با پرسشهای مطالعاتی شما ارتباط نزدیکی خواهد داشت.
همچنین اگر میخواهید تأثیر اندیشههای مارکسیستی و فرویدی را بر نقد ادبی بشناسید، این جلد میتواند تصویری گستردهتر از فضای فکری آن دوره ارائه دهد. کتاب برای کسانی مناسب است که از مطالعه متنهای تحلیلی و پیگیری تحول مفاهیم لذت میبرند و مایلاند میان تاریخ ادبیات، نظریه نقد و خوانش آثار ادبی ارتباط برقرار کنند.
در نهایت، تاریخ نقد جدید (جلد۵) انتخابی مناسب برای خوانندهای است که انتظار دارد با نامها و جریانهای مهم نقد انگلیسی آشنا شود، تفاوت رویکردهای آنان را بسنجد و درباره مفهوم نمادپردازی، تحلیل روانی و جایگاه نقد در فرهنگ انسانی بیشتر بیندیشد. این اثر بیش از آنکه مطالعهای گذرا باشد، دعوتی به خواندن دقیقتر تاریخ اندیشه ادبی و دنبال کردن دگرگونیهای نقد در قرن بیستم است.
