ترجمه و جزء کلمه یا بیتوته در دور دست اثر آنتوان برمان

2 ناشر این کتاب را چاپ کرده‌اند
عکس ترجمه و جزء کلمه یا بیتوته در دور دست

کتاب ترجمه و جزء کلمه یا بیتوته در دور دست

انتشارات:قطره
عکس ترجمه و جزء کلمه، یا، بیتوته در دوردست

کتاب ترجمه و جزء کلمه، یا، بیتوته در دوردست

انتشارات:ماهریس

معرفی کتاب ترجمه و جزء کلمه یا بیتوته در دور دست

ترجمه فقط جابه‌جایی واژه‌ها از زبانی به زبان دیگر نیست؛ گفت‌وگویی است میان آثار، فرهنگ‌ها، زندگی‌ها و شیوه‌های متفاوت فهم جهان. کتاب «ترجمه و جزء کلمه یا بیتوته در دور دست» نوشته آنتوان برمان، خواننده را به قلب همین گفت‌وگو می‌برد و می‌پرسد مترجم چگونه می‌تواند میان وفاداری به متن مبدأ و ضرورت‌های زبان مقصد تعادل برقرار کند.

آنتوان برمان، نظریه‌پرداز فرانسوی ترجمه و فیلسوف، در این اثر با نگاهی فلسفی و ادبی، ترجمه را عملی مکانیکی نمی‌داند. از دید او، مترجم با متنی بیگانه روبه‌رو می‌شود و باید آن را به زبان تازه‌ای وارد کند؛ بی‌آنکه تفاوت‌ها و غریبگی‌اش را به‌سادگی از میان ببرد.

درباره کتاب ترجمه و جزء کلمه یا بیتوته در دور دست

ایده مرکزی کتاب در استعاره «بیتوته در دوردست» خلاصه می‌شود. مترجم مانند میزبانی است که به متن مبدأ، با همه بیگانگی و تفاوت‌هایش، مجال حضور می‌دهد و سپس آن را به خوانندگان زبان مقصد معرفی می‌کند. این تصویر، ترجمه را به رابطه‌ای اخلاقی و فرهنگی تبدیل می‌کند؛ رابطه‌ای که در آن زبان‌ها تنها ابزار انتقال نیستند، بلکه حامل سنت، تجربه و شیوه‌ای از دیدن آثار و زندگی‌اند.

برمان بر تنش همیشگی میان «حرف» متن اصلی و بازآفرینی آن در زبانی دیگر تمرکز دارد. هر ترجمه باید به متن مبدأ وفادار بماند، اما هم‌زمان در ساختارها، امکانات و فضای فرهنگی زبان مقصد شکل تازه‌ای پیدا می‌کند. از همین رو، ترجمه همیشه با از دست دادن و به‌دست آوردن همراه است. نویسنده این وضعیت را نوعی «خیانت وفادارانه» می‌داند: مترجم در پی حفظ روح و معنای اثر است، اما تفاوت‌های زبانی و فرهنگی اجازه نمی‌دهند متن بدون تغییر از یک زبان به زبان دیگر منتقل شود.

یکی از بحث‌های مهم کتاب، دفاع از حفظ «غریبگی» متن اصلی است. برمان با رویکردهایی مخالفت می‌کند که می‌کوشند متن را کاملاً برای خواننده مقصد هموار و آشنا کنند و نشانه‌های تفاوت را پنهان سازند. از نگاه او، ترجمه ارزشمند می‌تواند خواننده را با دیگری‌بودن متن روبه‌رو کند و به‌جای حذف دشواری‌ها، امکان آشنایی با تفاوت‌های زبانی و فرهنگی را فراهم آورد. این دیدگاه، پرسش‌هایی جدی درباره اخلاق ترجمه و مسئولیت مترجم در برابر متن و خواننده مطرح می‌کند.

کتاب از بحث‌های انتزاعی فراتر می‌رود و برای روشن‌تر کردن دیدگاه‌های خود، به تحلیل متن‌های ادبی کلاسیک و مدرن می‌پردازد؛ از جمله آثاری از گوته، شکسپیر و نویسندگان آمریکای لاتین. در این بررسی‌ها، ترجمه نه تحریف کامل متن اصلی است و نه بازآفرینی بی‌نقص آن. خواننده با فرایندی روبه‌رو می‌شود که در آن ارتباط، انتقال گفتار و تداوم سنت، همواره با انتخاب، تغییر و خطر همراه است. به همین دلیل، این اثر برای کسانی ارزشمند است که می‌خواهند ترجمه را همچون کنشی زبانی، ادبی، اخلاقی و میان‌فرهنگی بشناسند.

نویسنده کتاب ترجمه و جزء کلمه یا بیتوته در دور دست

آنتوان برمان از چهره‌های شاخص مطالعات ترجمه مدرن و از نظریه‌پردازان فرانسوی ترجمه است. او در این کتاب، دغدغه‌های فلسفی و ادبی خود را با مسئله‌ای بنیادین پیوند می‌دهد: زبان‌ها چگونه با یکدیگر ارتباط برقرار می‌کنند و مترجم در این میان چه نقشی دارد؟ پاسخ او، تصویری ساده و یک‌بعدی از ترجمه ارائه نمی‌کند، بلکه این فرایند را عرصه‌ای پرتنش میان وفاداری، آفرینش، انتقال و پذیرش تفاوت می‌داند.

رویکرد برمان در این اثر، هم به واژه و ساختار متن توجه دارد و هم به سرنوشت اثر در زبان جدید. او با استفاده از نمونه‌های ادبی، بحث نظری خود را به تجربه واقعی خواندن و ترجمه نزدیک می‌کند و نشان می‌دهد که هر انتخاب مترجم می‌تواند بر رابطه میان متن مبدأ، زبان مقصد و خواننده اثر بگذارد.

خرید کتاب ترجمه و جزء کلمه یا بیتوته در دور دست به چه کسانی پیشنهاد می‌شود؟

اگر به نظریه ترجمه، مطالعات ادبی و رابطه میان زبان‌ها و فرهنگ‌ها علاقه دارید، «ترجمه و جزء کلمه یا بیتوته در دور دست» می‌تواند انتخابی جدی و تأمل‌برانگیز باشد. این کتاب برای مترجمان، دانشجویان و پژوهشگران حوزه ترجمه، خوانندگان آثار فلسفی ـ ادبی و کسانی مناسب است که می‌خواهند از نگاه ساده‌انگارانه به ترجمه فاصله بگیرند.

این اثر را به‌ویژه به خوانندگانی پیشنهاد می‌کنیم که درباره وفاداری به متن اصلی، حفظ غریبگی، نقش اخلاقی مترجم و دشواری‌های انتقال معنا میان زبان‌ها پرسش دارند. انتظار شما از کتاب باید مواجهه با استدلال‌هایی نظری و تحلیل‌هایی ادبی باشد؛ نه دستورالعملی مکانیکی برای ترجمه. در نهایت، برمان شما را دعوت می‌کند ترجمه را نه نسخه‌ای کاملاً برابر با اصل، بلکه اقامتی مسئولانه در قلمرو زبان و فرهنگ دیگری ببینید.

آنتوان برمان
آنتوان برمان