ریمل اثر آرییل دورفمن

معرفی کتاب ریمل

گاهی چهره آدم‌ها آن‌قدر در معرض نگاه دیگران است که به‌جای شناخته‌شدن به معما تبدیل می‌شود. رمان «ریمل» نوشته آریل دورفمن از همین پرسش ناآرام‌کننده آغاز می‌شود: هویت ما تا چه اندازه به چهره، حافظه و نگاه دیگران وابسته است؟ در این اثر داستانی سورئال و فلسفی، سه شخصیت با رازهایی متفاوت وارد جهانی می‌شوند که اعتماد به آن آسان نیست.

در «ریمل»، آریل دورفمن، نویسنده و روزنامه‌نگار آمریکایی، داستانی درباره هویت‌های حقیقی و جعلی می‌سازد؛ جهانی که در آن چهره می‌تواند پنهان کند، آشکار سازد یا به ابزار قدرت تبدیل شود. سه قهرمان اصلی، هر کدام با ویژگی غیرعادی خود، در مسیرهایی جداگانه حرکت می‌کنند و سرانجام در تقاطعی مرگبار به هم می‌رسند. نتیجه، روایتی پرتنش درباره شناخت خود، فهم دیگران و دشواری تشخیص حقیقت از جعل است.

درباره کتاب ریمل

نخستین شخصیت، عکاسی بی‌نام است که مردم شهر نمی‌توانند چهره‌اش را به یاد بیاورند؛ گویی صورت او در حافظه جمعی ثبت نمی‌شود. با این حال، او آرشیوی از خصوصی‌ترین لحظه‌های زندگی مردم در اختیار دارد. این مجموعه رازهای سربه‌مهری را در خود نگه می‌دارد و می‌تواند آبروی هر کسی را تهدید کند. عکاس از جایگاه ناظر خاموش، فقط ثبت‌کننده واقعیت نیست؛ او صاحب دانشی است که دیگران از آشکارشدنش می‌ترسند.

در سوی دیگر، زنی زیبا و فتان قرار دارد که از سوی افراد ناشناس تعقیب می‌شود و پیوسته در حال فرار است. حافظه او ساده و کودکانه به نظر می‌رسد، اما همین زن در وجهی دیگر از وجودش حافظه‌ای شگفت‌انگیز دارد و می‌تواند با سخنرانی‌های عجیب، دیگران را خیره کند. شخصیت او دوپاره است: یک بخش در چهار سالگی متوقف مانده و بخش دیگر از توانایی ذهنی خارق‌العاده برخوردار است. این شکاف درونی فقط ویژگی روایی نیست؛ زن برای بقا و برای به‌دست‌آوردن کنترل بدن خود مبارزه می‌کند.

ضلع سوم این مثلث، پزشکی جراح است که در بازسازی چهره‌ها مهارتی حیرت‌انگیز دارد. افراد ثروتمند، مشهور و حتی سیاستمداران به توانایی او توجه نشان می‌دهند؛ زیرا تغییر چهره در این جهان فقط مسئله زیبایی نیست و با منافع و قدرت پیوند دارد. این پزشک می‌تواند چهره‌های برجسته جامعه را دگرگون کند و از همین راه بر زندگی و موقعیت آنان اثر بگذارد. او در کنار مهارت حرفه‌ای، تشنه قدرت است و دیگر فقط یک درمانگر به شمار نمی‌آید.

مسیر این سه نفر در نقطه‌ای مشترک به هم می‌رسد. عکاس به زن دل می‌بازد و از جراح می‌خواهد چهره او را چنان تغییر دهد که زن بتواند او را بشناسد. اما پزشک از چهره مرد بی‌چهره برای آزمایش‌های علمی خود استفاده می‌کند. از این لحظه، رابطه میان میل، کنترل و دست‌کاری بدن پیچیده‌تر می‌شود. هیچ‌یک از این سه شخصیت به دیگری کاملاً قابل اعتماد نیست و هر کدام بخشی از حقیقت را پنهان می‌کند. بنابراین، رمان خواننده را در هزارتویی از هویت‌های متغیر، رازهای شخصی و تصمیم‌های خطرناک پیش می‌برد.

فضای «ریمل» سورئال، ناآرام و فلسفی است؛ فضایی که در آن بدن، چهره و حافظه هر کدام می‌توانند معنایی تازه پیدا کنند. رمان از طریق برخورد سه شخصیت، موضوعاتی مانند خودشناسی، هویت، تصویر اجتماعی، راز و قدرت را دنبال می‌کند. عکاس با ثبت زندگی خصوصی دیگران، زن با گسست میان دو صورت ذهنی خود و جراح با توانایی تغییر چهره‌ها، سه شکل متفاوت از تلاش برای تسلط بر واقعیت را نشان می‌دهند. تقاطع سرنوشت آنان، داستان را به تجربه‌ای معمایی و پرخطر تبدیل می‌کند.

ارزش خواندن این رمان در آن است که پرسش‌های آن فقط به ماجرای سه شخصیت محدود نمی‌شود. «ریمل» شما را وادار می‌کند درباره تصویری که از خود دارید، نقشی که دیگران در ساختن هویت شما ایفا می‌کنند و قدرت پنهان در نگاه و حافظه دوباره فکر کنید. در این روایت، تغییر چهره می‌تواند نشانه‌ای از فرار، فریب یا سلطه باشد و بی‌چهره‌بودن نیز الزاماً به معنای بی‌هویت‌بودن نیست. خواننده باید انتظار روایتی را داشته باشد که پاسخ‌های ساده نمی‌دهد و ابهام را بخشی از تجربه خود می‌کند.

نویسنده کتاب ریمل

آریل دورفمن در این اثر با تمرکز بر هویت و دگرگونی، جهانی می‌آفریند که در آن چهره و حافظه ابزارهایی برای شناخت یا پنهان‌کاری هستند. رویکرد او در پرداخت داستان، بر کنار هم گذاشتن سه شخصیت غیرقابل‌اعتماد و قرار دادن آنان در موقعیتی مشترک است؛ موقعیتی که رازهای فردی را به مسئله‌ای درباره قدرت و حقیقت تبدیل می‌کند. نویسنده به‌جای آنکه هویت را مفهومی ثابت نشان دهد، آن را در پیوند با بدن، نگاه دیگران و خاطره بررسی می‌کند.

خرید کتاب ریمل به چه کسانی پیشنهاد می‌شود؟

خرید «ریمل» به خوانندگانی پیشنهاد می‌شود که از رمان‌های سورئال و فلسفی با فضای رازآلود لذت می‌برند. اگر به داستان‌هایی علاقه دارید که هویت را موضوع اصلی خود قرار می‌دهند و به‌جای شخصیت‌های ساده و قابل پیش‌بینی، با آدم‌هایی چندلایه و غیرقابل‌اعتماد روبه‌رو می‌کنند، این اثر می‌تواند انتخاب مناسبی برای شما باشد. همچنین اگر روایت‌هایی درباره چهره، حافظه، بدن و قدرت کنجکاوتان می‌کند، در این رمان با ترکیبی از معما و تأمل فلسفی مواجه می‌شوید.

این کتاب برای کسانی مناسب است که در مطالعه فقط به‌دنبال دنبال‌کردن رویدادها نیستند و از تفسیر نشانه‌ها و سنجیدن رفتار شخصیت‌ها نیز لذت می‌برند. باید آماده باشید که روایت، شما را میان واقعیت و تصویر، معصومیت و فریب، شناخت و فراموشی جابه‌جا کند. در «ریمل»، جذابیت داستان از کنار هم قرار گرفتن سه خط شخصیتی شکل می‌گیرد: عکاسی که رازهای دیگران را در اختیار دارد، زنی که برای کنترل بدن و بقا می‌جنگد و جراحی که چهره‌ها را به ابزار قدرت تبدیل می‌کند. این پیوند، کتاب را برای دوستداران داستان‌های هویتی و آثار چندلایه مناسب می‌کند.