جهان هولوگرافیک جنایت اثر فرید حسینیان‌تهرانی
معرفی کتاب جهان هولوگرافیک جنایت
اگر رمان را نه روایتی خطی، بلکه مجموعه‌ای از تکه‌های پراکنده و انعکاس‌های چندلایه بدانید، «جهان هولوگرافیک جنایت» تجربه‌ای متفاوت پیش روی شما می‌گذارد. فرید حسینیان تهرانی در این رمان تجربی، مفهوم جنایت را به مرکز مجموعه‌ای از خرده‌روایت‌ها می‌آورد؛ روایت‌هایی که هرکدام بخشی از تصویری گسترده، مبهم و ابرگونه را حمل می‌کنند.
این کتاب سومین رمان و پنجمین اثر داستانی فرید حسینیان تهرانی است. عنوان آن، از همان ابتدا، خواننده را با پرسشی جدی روبه‌رو می‌کند: جنایت چگونه در زمان‌ها، مکان‌ها و موقعیت‌های گوناگون تکرار می‌شود و چه رابطه‌ای با قربانی، مجازات و مکافات دارد؟ پاسخ کتاب در یک داستان سرراست خلاصه نمی‌شود، بلکه در کنار هم قرار گرفتن صحنه‌ها، نام‌ها و روایت‌های متعدد شکل می‌گیرد.
درباره کتاب جهان هولوگرافیک جنایت
«جهان هولوگرافیک جنایت» ساختاری گسسته و ضد تمرکز دارد. در این ساختار، روایت به‌جای آنکه با یک مسیر یکنواخت پیش برود، از اجزای متکثری ساخته می‌شود که در ظاهر مستقل‌اند، اما در سطحی کلی‌تر، به مفهومی مشترک پیوند می‌خورند. هر قطعه مانند بخشی از تصویری بزرگ‌تر عمل می‌کند؛ تصویری که کامل و قطعی به دست نمی‌آید و خواننده باید نسبت میان اجزای آن را دنبال کند.
رمان به خرده‌روایت‌هایی از مفهومی ازلی و ابدی می‌پردازد؛ مفهومی که در عنوان کتاب با واژه «جنایت» مشخص شده است. این تکرار، جنایت را فقط به یک حادثه یا یک موقعیت محدود نمی‌کند، بلکه آن را همچون نامی برای مجموعه‌ای از تجربه‌های انسانی و تاریخی پیش می‌کشد. با این حال، کتاب به‌جای ارائه توضیحی مستقیم، از پراکندگی، گسست و کنار هم نشاندن قطعات برای ساختن فضای خود استفاده می‌کند.
در میان نام‌ها و موقعیت‌هایی که رمان به آن‌ها تقدیم شده، مای‌لی، نوگون‌ری، کاتین، نانجینگ، گولاگ، کامبوج، تیانانمن، اردوگاه مرگ بوخن‌والد، اردوگاه ۲۲ و مدرسه‌ای در شین‌آباد دیده می‌شوند. در کنار این موارد، پستوی یک کله‌پزی، ورودی خانه یک کارخانه‌دار و سالن خانه یک زوج معمولی نیز در این فهرست قرار دارند. کنار هم آمدن چنین اشاره‌هایی، گستره متنوع جهان کتاب را نشان می‌دهد؛ جهانی که در آن جنایت می‌تواند در صحنه‌ای شناخته‌شده یا در دل موقعیتی روزمره ظاهر شود.
تقدیم رمان به قربانیان این رخدادها، جایگاه قربانی را در تجربه خواندن پررنگ می‌کند. کتاب از شما نمی‌خواهد فقط حادثه‌ها را پشت سر هم دنبال کنید؛ بلکه دعوتتان می‌کند به رابطه میان روایت‌های جداافتاده، حضور تکرارشونده جنایت و معنای مکافات فکر کنید. عبارت «جنایت به کام مکافات» نیز در همین فضای فکری، همچون فشرده‌ای از کشمکش اصلی اثر عمل می‌کند.
این رمان برای خوانندگانی که از روایت‌های غیرخطی، فرم‌های تجربه‌گرا و داستان‌هایی با ساختار چندپاره لذت می‌برند، خواندنی است. انتظار شما از این اثر باید بیشتر کشف تدریجی ارتباط میان قطعات باشد تا دنبال کردن ماجرایی ساده با آغاز، میانه و پایان روشن. از سوی دیگر، اگر به ادبیات داستانی درباره جنایت، قربانیان و بازتاب‌های انسانی آن علاقه دارید، فضای کتاب زمینه‌ای برای تأمل و بازخوانی این مفاهیم فراهم می‌کند.
نویسنده کتاب جهان هولوگرافیک جنایت
فرید حسینیان تهرانی، متولد و ساکن تهران، کارشناس مهندسی مکانیک در طراحی جامدات و کارشناس ارشد مدیریت شهری است. او شاعر و نویسنده‌ای است که در قالب‌های گوناگون ادبی فعالیت کرده و در کارنامه‌اش مجموعه شعر، مجموعه داستان، رمان و ترجمه دیده می‌شود.
از آثار او می‌توان به مجموعه شعر «دارم خیال می‌کنم!»، مجموعه شعر «ساده‌ترین حرف‌هایت را بزن!»، مجموعه داستان «از اول دو سانتی کج بود»، رمان «زنِ درون آل پاچینو»، رمان «من آلیس نیستم ولی اینجا خیلی عجیبه» و ترجمه‌هایی مانند «هر قلبی بودای خویش است» و «موسیقی مجلسی» اشاره کرد. در «جهان هولوگرافیک جنایت» نیز توجه او به تجربه‌های روایی متفاوت و ساختارشکنی داستانی، در قالب روایتی گسسته و چندپاره دنبال می‌شود.
شناخت این مسیر ادبی، کمک می‌کند جایگاه رمان را بهتر ببینید: اثری که به روایت متعارف اکتفا نمی‌کند و به‌جای تمرکز بر یک خط داستانی واحد، از تکثر صداها، موقعیت‌ها و اشاره‌ها بهره می‌گیرد. دغدغه اصلی نویسنده در این کتاب، ساختن تصویری یکدست از جهان نیست؛ او جهانی متکثر را پیش می‌گذارد تا خواننده در میان قطعات آن، معنای جنایت و مکافات را دنبال کند.
خرید کتاب جهان هولوگرافیک جنایت به چه کسانی پیشنهاد می‌شود؟
اگر به رمان‌های تجربی و ساختارشکن علاقه دارید، «جهان هولوگرافیک جنایت» می‌تواند انتخابی مناسب برای شما باشد. این کتاب برای خوانندگانی نوشته شده است که از داستان‌های خطی و کاملاً توضیح‌داده‌شده فاصله می‌گیرند و ترجیح می‌دهند بخشی از ارتباط میان روایت‌ها را خودشان کشف کنند.
این اثر همچنین به کسانی پیشنهاد می‌شود که موضوع جنایت را در پیوند با قربانیان، تاریخ و موقعیت‌های روزمره دنبال می‌کنند. فضای آن برای مخاطبانی جذاب‌تر خواهد بود که با ادبیات داستانی چندپاره، روایت‌های گسسته و پرسش‌های اخلاقی درباره مکافات ارتباط برقرار می‌کنند. در نهایت، اگر از رمانی انتظار دارید شما را به بازاندیشی درباره تکرار جنایت و شکل‌های گوناگون حضور آن در جهان داستان و زندگی انسانی وادارد، خرید این کتاب می‌تواند تجربه‌ای متفاوت برایتان رقم بزند.
