انتشارات شب خیز

معرفی نشر شب خیز

شب خیز در میان نشر فلسفی ایران، به انتشار کتاب‌های ترجمه‌ای و پژوهشیِ پیوندخورده با علوم انسانی شناخته می‌شود؛ از خوانش‌های متون کلاسیک و معاصر تا گفت‌وگوهای نظری درباره‌ی آزادی، زبان، تفسیر و مباحث سیاسی. محور مشترک آثار این نشر، نگاه تحلیلی و پرسشگرانه است؛ به‌طوری که مخاطب هم‌زمان با فلسفه، با دغدغه‌های روش‌شناسانه، هرمنوتیکی و اجتماعیِ آن نیز روبه‌رو می‌شود. این نشر، برای کتاب‌دوستانی که در پی اتصال اندیشه به مسئله‌های واقعی‌اند، مجموعه‌ای منسجم از آثار سخت‌خوان اما اثرگذار فراهم می‌کند.

تاریخچه‌ی نشر شب خیز

شب خیز فعالیت خود را در مسیرِ پررنگِ کتاب‌های عمومیِ حوزه‌ی فلسفه و علوم انسانی سامان داده است. جایگاه این نشر در بازار کتاب بیشتر با مجموعه آثارش در خوانش اندیشمندان کلاسیک و معاصر شکل گرفته؛ آثاری که از سویی به سنت‌های فلسفه‌ی قاره‌ای و مباحث هرمنوتیک و زبان نزدیک‌اند و از سوی دیگر، به موضوعاتی چون آزادی، سیاست و نسبتِ فهم با متن می‌پردازند. حضور مداوم این نشر در عنوان‌های پرفروشِ فلسفی، نشان می‌دهد انتخاب کتاب‌ها بر پایه‌ی نیاز مخاطب به «فهم دقیق‌تر» و نه صرفاً آشنایی سطحی استوار شده است.

حوزه‌ی فعالیت و ژانرهای نشر شب خیز

شب خیز عمدتاً در قلمرو فلسفه و علوم انسانی کار می‌کند و طیف گسترده‌ای از موضوعات را پوشش می‌دهد؛ از بحث‌های معرفت‌شناختی و مابعدالطبیعی گرفته تا خوانش‌های زبانی و نظریه‌های تفسیر. در کنار این‌ها، رگه‌هایی از پژوهش‌های اجتماعی و پیوند فلسفه با حوزه‌هایی مانند مشاوره و روان‌درمانی نیز دیده می‌شود.

• فلسفه، مابعدالطبیعه و معرفت‌شناسی
• پدیدارشناسی و سنت‌های نظریِ علوم انسانی
• هرمنوتیک، زبان و نظریه‌های تفسیر

پرفروش‌ترین کتاب‌های نشر شب خیز

کتاب‌های زیر از پرجست‌وجوترین و پرفروش‌ترهای شب خیز در حوزه‌ی فلسفه و علوم انسانی‌اند و تصویر روشنی از سلیقه‌ی نظری این نشر ارائه می‌دهند.

ریزوم: مقدمه

این کتاب مقدمه‌ای بر ایده‌ی «ریزوم» است و با تمرکز بر شیوه‌ی اندیشیدنِ غیرخطی، برای خواننده روشن می‌کند که چگونه می‌توان از قالب‌های رایجِ توضیح و دسته‌بندی عبور کرد. اثر با اتکا به زبان فلسفه‌ی معاصر، به جای جست‌وجوی معنای ثابت، بر نحوه‌ی شکل‌گیری معنا و پیوندهای سیال میان مفاهیم تأکید دارد. ترجمه‌ی این عنوان با رویکردی نزدیک به متن انجام شده و به مخاطب کمک می‌کند ایده‌ی ریزوم را در نسبت با فهم، نوشتار و تجربه‌ی نظری دنبال کند.

یوهانس کلیماکوس, پدیدارشناسی و علوم انسانی

در این عنوان ترکیبی، دو مسیر فکری کنار هم می‌آیند: از یک سو با کتاب «یوهانس کلیماکوس» مواجهیم که به دغدغه‌های کیرکگور در باب تردید، سرشت تفکر و نسبت انسان با ایمان و انتخاب نزدیک می‌شود؛ و از سوی دیگر، «پدیدارشناسی و علوم انسانی» راه را به سوی فهمِ تجربه‌ی زیسته و روشِ پدیدارشناسانه باز می‌کند. ترجمه‌ها با هدف انتقال دقیق لحن مفهومی این دو جریان انجام شده و به مخاطب امکان می‌دهد میان پرسش‌های وجودی و شیوه‌ی تحلیل تجربه‌ی انسانی پل بزند.

در باب روح و لفظ در فلسفه

این کتاب ترجمه‌ای از «رساله در باب روح و لفظ در فلسفه» است و در کانون خود، نسبت میان روح انسانی، صورت‌بندی زبانی و نگاه فلسفی به هنر را بررسی می‌کند. نویسنده در تلاش است نشان دهد انسان تنها از رهگذر دانستن یا عمل‌کردن تعریف نمی‌شود، بلکه بعد زیبایی‌شناسانه‌ی زندگی نیز بخشی بنیادین از ساختار تجربه‌ی انسانی است. ترجمه‌ی فارسی با حفظ شفافیت مفهومی، خواننده را در مسیر تمایز میان انگیزه‌ها و کارکردهای مختلف پیش می‌برد و فهمی فلسفی از هنر و زبان به او می‌دهد.

درست ترجمه کنیم

«درست ترجمه کنیم» اثری راهنما برای علاقه‌مندان به ترجمه‌ی متون علوم انسانی است که روی خطاهای پرتکرار و سازوکارهای دقیق‌ترِ فهم زبانی دست می‌گذارد. نویسنده کتاب را در سه بخش سامان می‌دهد تا از یک سو به نکته‌های معنایی توجه شود، از سوی دیگر ریزه‌کاری‌های نحوی و جمله‌بندی در ترجمه دنبال گردد و در کنار آن، موارد مرتبط با انتخاب‌های واژگانی و هم‌نشینی‌ها بررسی شود. نمونه‌هایی واقعی و فرضی کمک می‌کنند مترجم یا دانشجو با دید نقادانه‌تر به فرایند ترجمه نگاه کند.

درباره ی امر سیاسی

این کتاب نوشته‌ی شانتال موف و با ترجمه‌ی جعفر محسنی دره‌بیدی منتشر شده است. عنوان، از همان ابتدا پرسش را به جای تمرکز صرف بر «سیاست» به سمت «امر سیاسی» می‌برد؛ یعنی جایی که تصمیم، تعارض و صورت‌بندیِ امکان‌های زندگی جمعی معنا پیدا می‌کند. خواننده در جریان کتاب با بحث‌هایی درباره‌ی نقش تمایزها و گره‌گاه‌های نظری مواجه می‌شود و می‌آموزد چگونه می‌توان به فهم عمیق‌تری از نسبت میان نیروهای سیاسی و شکل‌گیری جهان اجتماعی رسید. این اثر برای علاقه‌مندان اندیشه‌ی سیاسی و نظریه‌ی دموکراسی جذاب است.

پژوهش های فلسفی در باب ذات آزادی

این عنوان به «پژوهش‌های فلسفی در باب ذات آزادی انسان» می‌پردازد و روایتش بر اندیشه‌ی آزادی به عنوان مسئله‌ای بنیادین استوار است. نویسنده در این اثر تلاش می‌کند نشان دهد آزادی صرفاً یک حس یا یک گزاره‌ی اخلاقی نیست، بلکه مفهومی فلسفی با ریشه‌های نظری و پیوندهای جدی با فهم انسان و جهان است. ترجمه‌ی فارسی توسط مجتبی درایتی انجام شده و به خواننده کمک می‌کند متن را در امتداد دغدغه‌ی مرکزی‌اش دنبال کند؛ دغدغه‌ای که آزادی را از سطح شعار به سطح پرسش فلسفی می‌کشاند.

تفسیر و بیش تفسیر

«تفسیر و بیش تفسیر» نوشته‌ی اومبرتو اکو و با ترجمه‌ی آرش جمشیدپور منتشر شده است. این کتاب در کانون نقد و نظریه‌ی تفسیر ادبی قرار دارد و پرسش‌های مهمی را پیش می‌کشد: تفسیر تا کجا می‌تواند جلو برود و از چه جایی محدودیت آغاز می‌شود؟ اکو با رویکردی منتقدانه، نشان می‌دهد که متن فقط یک زمینه برای نظر دادن نیست و رابطه‌ی خواننده با معنا، با قواعد و مسئولیت‌های فهم همراه است. برای علاقه‌مندان هرمنوتیک و نظریه‌ی ادبی، کتابی است که هم ذهن را تیز می‌کند و هم معیارهای دقیق‌تر خواندن می‌سازد.

ساختار گرایی چیست

این کتاب با عنوان «ساختار گرایی چیست» توسط ژیل دلوز نوشته شده و ترجمه‌ی آن را نوید گرگین بر عهده دارد. اثر توضیح می‌دهد ساختارگرایی چگونه به عنوان یک روش یا نگاه، در نسبت با فهم گذشته و شکل‌دهی به معنای متن عمل می‌کند. دلوز با تکیه بر بحث‌های نظری، نشان می‌دهد که بسیاری از نسبت‌ها میان مفاهیم و جریان‌ها را نمی‌توان فقط با یک تعریف ساده توضیح داد و باید دید چگونه در ذهن پژوهشگر به سوءتفاهم یا برداشت‌های متفاوت دامن می‌زند. این کتاب برای کسانی مناسب است که می‌خواهند ساختارگرایی را نه صرفاً به عنوان یک برچسب، بلکه به عنوان شیوه‌ی اندیشیدن درک کنند.

اسپینوزا، کانت، هگل

«اسپینوزا، کانت، هگل» اثری از اسلاوی ژیژک است که با ترجمه‌ی نوید گرگین منتشر شده است. در این کتاب، اندیشه‌ی سه فیلسوف بزرگ همچون نقطه‌ی آغاز یک گفت‌وگوی نظری به کار گرفته می‌شود تا افق‌های تازه‌ای برای فهم نظریه و فرهنگ فراهم گردد. ژیژک با زبانی انتقادی و گاه جنجالی، پیوندهایی میان سنت‌های فکری ایجاد می‌کند و نشان می‌دهد چگونه مفاهیم می‌توانند در محیط‌های نظری متفاوت معناهای جدید پیدا کنند. اگر دنبال کتابی هستید که در آن فلسفه از حالت موزه‌ای خارج شود و به بحث‌های زنده‌ی نظریه تبدیل گردد، این عنوان انتخابی راهگشاست.

هستی و زمان هایدگر

«هستی و زمان هایدگر» راهنمایی برای فهم مارتین هایدگر است و نویسنده‌ی آن ویلیام بلاتنر است. ترجمه‌ی فارسی با عنوان علی ملک‌محمدی در اختیار مخاطب قرار گرفته و هدف کتاب، نزدیک کردن مباحث دشوار به خواننده‌ی غیرمتخصص است. در این اثر، ایده‌های اصلی، جایگاه تاریخی و مسیر مفهومیِ متن هایدگر به شکل روشن‌تر ارائه می‌شود تا خواننده بداند هر بخش چرا مهم است و چگونه می‌توان روند کلی بحث را دنبال کرد. این کتاب به‌خصوص برای کسانی مناسب است که می‌خواهند از تفسیرهای پراکنده عبور کنند و به درک ساختارمندتری از هایدگر برسند.

هردر، روشنگری و ضدروشنگری

این عنوان اثری از آیزایا برلین است که با ترجمه‌ی طاهره عالی‌نژادیان منتشر شده. برلین در این کتاب به تقابل میان روشنگری و جریان‌های انتقادی یا «ضدروشنگری» می‌پردازد و نشان می‌دهد چگونه ایده‌ی حق عقل می‌تواند در عمل، به پروژه‌های اجتماعی متفاوتی منتهی شود. متن با ارجاع به زمینه‌های تاریخی، بحث را از سطح شعارهای کلی فراتر می‌برد و به فهم ریشه‌های فکریِ اختلاف نظر کمک می‌کند. خواننده با مطالعه‌ی این اثر یاد می‌گیرد که بحث درباره‌ی روشنگری، فقط بحثِ روشن کردن ذهن نیست، بلکه درباره‌ی شکل دادن به زندگی جمعی و نوع جامعه‌ای است که می‌خواهیم بسازیم.

مسائل فلسفی در مشاوره و روان درمانی

«مسائل فلسفی در مشاوره و روان درمانی» نوشته‌ی جیمز هنسن است و ترجمه‌ی آن را معصومه موسوی بر عهده دارد. این کتاب برای کسی که می‌خواهد وارد عرصه‌ی مشاوره یا روان‌درمانی شود، یک نگاه فکریِ پشت‌صحنه فراهم می‌کند: اینکه نظریه‌ها و تکنیک‌ها از کجا می‌آیند و چه مبانی‌ای دارند. اثر نشان می‌دهد جریان‌های مختلف درمانی، مثل رویکردهای CBT یا رویکردهای انسان‌گرایانه و روان‌پویشی، با وجود تفاوت‌های نظری، همگی با هدف کمک به مراجعان وارد میدان می‌شوند. کتاب با طرح پرسش‌های روش‌شناسانه کمک می‌کند خواننده میان فنّ درمان و جهان‌بینی آن تفکیک دقیق‌تری ایجاد کند.

فکرآورد: هابرماس. رورتی

این عنوان از مجموعه‌ی «فکرآورد» است و نوشته‌ی ریچارد رورتی، با ترجمه‌ی امیدرضا جانباز منتشر شده است. «فکرآورد» فضایی فراهم می‌کند تا مخاطب با آرا و دغدغه‌های فیلسوفان از راه روبه‌رو شدن فکری آن‌ها آشنا شود؛ روبه‌رویی‌هایی که گاهی به نزدیک شدن دیدگاه‌ها و گاهی به باقی ماندن اختلاف می‌انجامد. در این کتاب، پرسش اصلی این است که چگونه می‌توان از منظر یک تفکر به نقد یا فهم تفکر دیگر رسید و چه چیزی در گفت‌وگوهای فلسفی تغییر می‌کند. برای خوانندگانی که از فلسفه‌ی خشک گریزان‌اند، این نوع هم‌آوردی جذابیت خاصی دارد و فهم مسئله‌ها را ملموس‌تر می‌کند.

فکرآورد: هابرماس- رالز

«فکرآورد: هابرماس- رالز» با تکیه بر سنت گفت‌وگو میان دو فیلسوف بزرگ، مخاطب را وارد یک فضای جدیِ بحث می‌کند. این کتاب توسط یورگن هابرماس نوشته شده و ترجمه‌ی آن را جعفر محسنی‌دره‌بیدی انجام داده است. ایده‌ی اصلیِ مجموعه این است که خواننده به جای آشنایی صرف با نام‌ها و چارچوب‌ها، با شیوه‌ی مواجهه‌ی نظری نیز آشنا شود؛ مواجهه‌ای که در آن دغدغه‌های عدالت، مشروعیت و فهم عقلانی از زندگی اجتماعی نقش پررنگی دارد. با خواندن این عنوان، می‌توانید منطق بحث‌های فلسفیِ معاصر درباره‌ی اجتماع را دنبال کنید و تصویر دقیق‌تری از نسبتِ نظریه و قضاوت پیدا کنید.

خواست نیستی

«خواست نیستی» نوشته‌ی برنارد رجینستر و با ترجمه‌ی حمیدرضا محبوبی آرانی منتشر شده است. رجینستر در این اثر به سراغ ادعای نیچه درباره‌ی ریشه‌ی اخلاق و انگیزه‌های اخلاق مسیحی می‌رود و نشان می‌دهد چگونه می‌توان با نگاه انتقادی، به ارزش‌ها و بنیان‌های آن‌ها دست زد. عنوان، به مفهوم «انگیزه‌ی نفی» نزدیک می‌شود و کتاب در پی برانگیختن تردید نسبت به روایت‌های رایج اخلاقی است؛ تردیدی که با خواندن دقیق‌تر، هم ذهن را فعال می‌کند و هم لایه‌های پنهانِ استدلال را آشکار می‌سازد. این اثر برای علاقه‌مندان نیچه‌پژوهی و فلسفه‌ی اخلاق یک انتخاب پرقدرت است.

گوته و زمانه ی او

این کتاب «گوته و زمانه‌ی او» اثر گئورگ لوکاچ است. محور عنوان، پیوند دادن آثار و اندیشه‌ی گوته با زمینه‌ی تاریخی و فکریِ دوره‌ای است که او در آن می‌زیست. در خوانش چنین آثاری، مخاطب معمولاً با این پرسش روبه‌رو می‌شود که چگونه یک نویسنده یا فیلسوف، تحت تاثیر فضای زمانه قرار می‌گیرد و در عین حال چگونه می‌تواند آن فضا را بازنمایی یا حتی دگرگون کند. مطالعه‌ی این عنوان کمک می‌کند گوته را در یک چارچوب صرفاً شخصی یا صرفاً ادبی نبینید، بلکه او را در نسبت با تحولات فکریِ زمانه‌اش دنبال کنید.

مقدمه ی چرخش زبانی

«مقدمه‌ی چرخش زبانی» نوشته‌ی ریچارد رورتی است و ترجمه‌ی آن را سید محمد حسن شیرازی انجام داده است. این کتاب مقدمه‌ای بر مجموعه‌ای از مقاله‌های رورتی در موضوع «چرخش زبانی» است و نگاه می‌کند که فلسفه‌ی زبان فقط یک شاخه‌ی حاشیه‌ای نیست؛ بلکه به جریان‌های عمیق‌تر تاریخ فلسفه و تغییر شیوه‌ی پرسیدن از معنا گره خورده است. رورتی نشان می‌دهد فهمیدن در زبان چگونه رخ می‌دهد و چرا تغییر در نحوه‌ی سخن گفتن، می‌تواند مسیر اندیشه را دگرگون کند. برای علاقه‌مندان فلسفه‌ی معاصر، این عنوان نقطه‌ی ورود منظم و روشنگر به بحث‌های زبان‌شناختی و هرمنوتیکی است.