تاریخ فلسفه سروش

معرفی مجموعه‌ی تاریخ فلسفه

مجموعه‌ی تاریخ فلسفه با رویکردی تاریخی، زنجیره‌ی اندیشه‌ی فلسفی غرب را در قالب جلدهای پی‌درپی پیش می‌برد و به جای رویکردی صرفاً موضوعی، مسیر شکل‌گیری ایده‌ها را در بستر زمان دنبال می‌کند. این مجموعه اثر فردریک چارلز کاپلستون است و انتشارات سروش آن را در قالب یک دوره‌ی ۹ جلدی منتشر می‌کند. در هر جلد، تمرکز روی دوره یا فیلسوفان مشخصی است و خواننده با سیر بحث‌ها و فضای فکری همان مقطع روبه‌رو می‌شود. ترجمه‌ی فارسی این اثر نیز به صورت کار گروهی انجام شده است تا خواندن آن برای علاقه‌مندان فلسفه، پیوستگی و انسجام بیشتری داشته باشد.

طرح و داستان کلی مجموعه‌ی تاریخ فلسفه

تاریخ فلسفه در واقع روایتی تاریخ‌محور از تفکر فلسفی غرب است؛ از سنت‌های آغازین و فیلسوفان کهن تا جریان‌های بعدی که به شکل‌گیری نظام‌های فکری تازه انجامید. هر جلد، بخشی از این مسیر را بر عهده می‌گیرد و با معرفی جریان‌ها، فیلسوفان و زمینه‌های فکری مرتبط، امکان می‌دهد خواننده رابطه‌ی میان تحول‌های اندیشه را بهتر ببیند. اگر به تاریخ اندیشه علاقه دارید و دوست دارید مفاهیم فلسفی را در زمان و زمینه‌ی تاریخی‌شان دنبال کنید، این مجموعه به شکل منظم برای چنین خوانشی طراحی شده است.

کتاب‌های مجموعه‌ی تاریخ فلسفه

این مجموعه شامل جلدهایی است که به‌ترتیب از یونان و روم آغاز می‌شود و به دوره‌های بعدی فلسفه در غرب می‌رسد.

تاریخ فلسفه: یونان و روم [جلد 1]

جلد ۱ با تمرکز بر سرچشمه‌های فلسفه‌ی غرب، به دوره‌های پیش از سقراط و سپس چرخش‌هایی می‌پردازد که راه را برای بحث‌های کلاسیک‌تر هموار کرد. در این جلد، محوریت با جریان‌های فکری گوناگون است؛ از نام‌ها و مسئله‌هایی که در شکل‌گیری نگاه فلسفی نقش داشتند تا بخش‌هایی که به سقراط و حلقه‌های فکری پیرامون او مربوط می‌شوند. همچنین جلد ۱ مسیر ورود به اندیشه‌های بزرگ کلاسیک را هم دنبال می‌کند و در ادامه، گذار میان سنت‌های مرتبط با افلاطون و ارسطو و نیز استمرار پرسش‌ها پس از آن‌ها را در چشم‌اندازی تاریخی نشان می‌دهد. اگر دوست دارید از ابتدا با زبان تاریخ فلسفه پیش بروید، شروع این مجموعه برایتان مناسب است.

تاریخ فلسفه: فلسفه قرون وسطا از آوگوستینوس تا اسکوتوس [جلد 2]

جلد ۲ به فلسفه‌ی قرون وسطا می‌پردازد و از آوگوستینوس آغاز می‌کند. در این مسیر، خواننده با چرخش‌های فکری در محیط‌های مسیحی و سپس گسترش مباحث به سنت‌های دیگر آشنا می‌شود. در بخش‌هایی از این جلد، به نقش ایده‌ها و بحث‌های الهیاتی و فلسفی در کنار هم توجه می‌شود و از میان فیلسوفان مطرح این دوره، نام‌هایی مانند بوناونتورا، آلبرتوس کبیر، توماس آکوئینی و دانس اسکوتوس دنبال می‌گردند. جلد ۲ همچنین بخشی از فضای قرون وسطا را از زاویه‌ی نسبت فلسفه با زمینه‌های فکری و فرهنگی آن دوره روایت می‌کند تا خواننده بتواند شکل‌گیری مسائل اصلی را در بستر تاریخی‌شان دنبال کند. این جلد برای کسانی که می‌خواهند پل میان سنت باستانی و جهان فکری قرون وسطا را ببینند، جذاب است.

تاریخ فلسفه: فلسفه اواخر قرون وسطا و دوره رنسانس: از اوکام تا سوئارس [جلد 3]

جلد ۳ به اواخر قرون وسطا و سپس ورود به فضای رنسانس می‌رسد و تمرکز آن بر طیفی از فیلسوفان و جریان‌های فکری است که در این گذار نقش دارند. در این جلد، مباحث با نام ویلیام اوکام و سپس ادامه‌ی مسیر با موضوعاتی که به فضای فکری اواخر قرون وسطا مربوط می‌شود شکل می‌گیرد. از سوی دیگر، جلد ۳ به زمینه‌های جنبش اوکامی و نیز بحث‌هایی درباره‌ی منطق ارسطویی و نقدهای مرتبط نزدیک می‌شود. روایت این دوره همچنین به سراغ موضوعاتی می‌رود که با تحولات فرهنگی و علمی رنسانس پیوند دارند و در ادامه، به جریان‌های فکری‌ای می‌پردازد که در اروپای پس از قرون وسطا پررنگ می‌شوند. اگر می‌خواهید سیر تحول ایده‌ها را در آستانه‌ی تغییرات بزرگ تاریخی دنبال کنید، این جلد نقطه‌ی مهمی در خوانش مجموعه است.